Ptaki Okolic Rogoźna

W całej dotychczasowej działalności obrączkarskiej oznakowałem 64 krzyżówki Anas platyrhynchos, w tym 23 pisklęta i 41 lotnych. Poza jednym ptakiem zabitym przez samochód w pobliżu miejsca zaobrączkowania, nie otrzymałem żadnych informacji powrotnych. Wielokrotnie widziałem ptaki z obrączkami, jednak odczytanie przez lornetkę lub lunetę standardowej stalowej obrączki jest praktycznie niemożliwe. W związku z tym kupiłem w tym roku 50 plastikowych  numerowanych obrączek, które zakłada się dodatkowo na drugą nogę. Obrączki te, jak widać na zdjęciach, są łatwe do odczytu u ptaka stojącego na brzegu lub zimą na lodzie. W nocy z 3 na 4 czerwca złapałem na żwirowni w Cieślach sześć osobników ( 4 samce i 2 samice) tej najpospolitszej u nas kaczki. Wszystkie dostały po obrączce stalowej i plastikowej i wróciły na wolność. Teraz pozostaje czekać na informacje powrotne o tych ptakach. Mam nadzieję, że sukcesywnie kolejne osobniki tego gatunku zostaną tak samo oznakowane.

Jerzy Dąbrowski

Drugie w tym roku łapanie w Dolinie Wełny na punkcie “WODOCIĄGI”. Celem łapania było przede wszystkim sprawdzenie, czy pojawiły się już pierwsze trzcinniczki.  Sieci ustawiliśmy głównie  w pobliżu krzaczastych wierzb i porastających łąki trzcinowisk. Dodatkowy płot postawiliśmy na grobli oddzielającej zarastający staw od trzcinowiska. Pogoda z momentami dość silnym wiatrem i całkowitym zachmurzeniem. Przez półtora dnia złapało się 115 ptaków z 25 gatunków, w tym 30 retrapów. W porównaniu z poprzednim odłowem wzrosła liczba gatunków. Złapał się pierwszy trzcinniczek, ale tylko jeden. Dominantem okazały się pliszki żółte, które przylatywały na noclegowisko na zarastającym stawie. Poza złapanymi ptakami warto odnotować obecność śpiewających słowików rdzawych, odzywającego się dudka i dzięcioła zielonego. Pierwszy raz w tym roku widzieliśmy również latające nad łąkami oknówki. Czas między obchodami sieci poświęciliśmy na usuwanie siewek kolczurki klapowanej – rośliny inwazyjnej kolonizującej min. doliny rzeczne.

A teraz tradycyjnie pełna lista odłowu:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Pliszka żółta	Motacilla flava	19 + 2 retrapy
Kapturka	Sylvia atricapilla	18
Piecuszek	Phylloscopus trochilus	7 + 5 retrapów
Trznadel	Emberiza citrinella	5 + 1 retrap
Modraszka	Cyanistes caeruleus	6 retrapów
Piegża	Sylvia curruca	5
Cierniówka	Sylvia communis	5
Dzwoniec	Carduelis chloris	4
Śpiewak	Turdus philomelos	3 + 1 retrap
Kos	Turdus merula	2 + 2 retrapy
Potrzos	Emberiza schoeniclus	1 + 3 retrapy
Rokitniczka	Acrocephalus schoenobaenus	3
Dzięcioł duży	Dendrocopos major	3
Bogatka	Parus major	1 + 2 retrapy
Kulczyk	Serinus serinus	2 + 1 retrap
Raniuszek	Aegithalos caudatus	2 retrapy
Czarnogłówka	Poecile montanus	2 retrapy
Rudzik	Erithacus rubecula	2
Mazurek	Passer montanus	2 retrapy
Trzcinniczek	Acrocephalus scirpaceus	1
Dymówka	Hirundo rustica	1
Pleszka	Phoenicurus phoenicurus	1
Pierwiosnek	Phylloscopus collybita	1 retrap
Szpak	Sturnus vulgaris	1
Kwiczoł	Turdus pilaris	1

Retrapów było proporcjonalnie więcej niż poprzednio. Najdobitniej widoczne to było u modraszek, kiedy w czasie jednego obchodu wyjęliśmy 6 ptaków z tego gatunku – wszystkie nosiły już obrączki. Wszystkie retrapy pochodzą z obrączkowań w najbliższej okolicy i poza dwoma z lat 2017 i 2018. Znakomita większość dokładnie z tego miejsca. Najstarszy ptak, to pliszka żółta oznakowana 14.07.2013 r. na noclegowisku jako ptak w 1 kalendarzowym roku życia – ma więc obecnie 6 lat. Drugim nieco starszym ptakiem był piecuszek zaobrączkowany 15.08.2016 r. jako osobnik w 1 kalendarzowym roku życia. Złapaliśmy też dwie bogatki zaobrączkowane jako pisklęta na pobliskiej powierzchni “OLSZYNA”: jedna z 2017 a druga z 2018 roku.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Pierwsze w tym roku łapanie w Dolinie Wełny. Chcieliśmy sprawdzić, czy w tym środowisku zaczął się już wiosenny przelot.  Sieci ustawiliśmy głównie  w pobliżu krzaczastych wierzb i porastających łąki trzcinowisk.  Pogoda prawdziwie wiosenna, bez opadów ale niestety z momentami dość silnym wiatrem. Przez półtora dnia złapało się 68 ptaków z 18 gatunków, w tym 15 retrapów. Ilościowo wynik jest bardzo podobny do odłowu z 7-8.04.2018 r., w tym samym miejscu, kiedy złapaliśmy 64 ptaki z 14 gatunków. Bardzo istotną różnicą z poprzednią wiosną jest tegoroczna kompletna susza. Przed rokiem łąki były mocno podtopione. Jeśli chodzi o gatunki, to warto odnotować remizy, których nie było w ubiegłym roku. Prawdziwą niespodzianką i ozdobą łapania była płomykówka.

Pierwsze łapanie w tym miejscu. Odłowy prowadziliśmy w lesie. Płot sieci długości 140 m ustawiliśmy na drodze leśnej oddzielającej stary bór mieszany od plantacji “choinek”. Istotne jest to, że na tym terenie mamy linię budek lęgowych, którą kontrolujemy od stycznia 2018 r. Początkowo była linia 23 budek zawieszonych wcześniej w sposób dość przypadkowy. W ciągu minionego roku dowiesiliśmy 14 kolejnych, zamykając trasę w nasz ulubiony kształt, czyli zamkniętą pętlę. W czasie nocnych kontroli w zimie zauważyliśmy kolejne budki zawieszone przez “niewidzialną rękę”, więc obecnie na naszej trasie jest ich 42. Wracając do bieżącego odłowu; złapały się 22 ptaki z 10 gatunków, w tym 3 retrapy. Szczerze powiedziawszy spodziewaliśmy się zdecydowanie lepszego ilościowo wyniku. Różnorodność gatunkowa była jednak, zwłaszcza w zestawieniu z liczebnością, imponująca. Niewątpliwą ozdobą była samica dzięcioła zielonego – to 20 osobnik tego gatunku zaobrączkowany w historii ZO “ROGOŹNO”.

Teraz tradycyjnie pełna lista:

Ostatnie tej zimy łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Trzy najliczniejsze gatunki jak poprzednio, tylko w zmienionej kolejności – najliczniejszy dzwoniec. W godzinach 5.30-15.00 złapało się 70 ptaków z 9 gatunków, w tym 7 retrapów.  Wygląda na to, że przelot przyspieszył w porównaniu z poprzednią zimą o ok. 10 dni. Najciekawszym złapanym ptakiem była pliszka siwa – pierwsza w tym roku i pierwsza w ogóle w tym miejscu. Trzeba zaznaczyć, że gatunek ten nie korzysta z karmników; złapała się przypadkowo przelatując w pobliżu.

Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Dzwoniec	Carduelis chloris	24
Bogatka	Parus major	14 + 5 retrapów
Modraszka	Cyanistes caeruleus	9 + 1 retrap
Czyż	Carduelis spinus	7
Zięba	Fringilla coelebs	3
Kos	Turdus merula	3
Rudzik	Erithacus rubecula	1 + 1 retrap
Trznadel	Emberiza citrinella	1
Pliszka siwa	Motacilla alba	1

 

Udział retrapów wyniósł 10,0%.  Wszystkie retrapy to stali bywalcy przy tym karmniku. Zaobrączkowaliśmy je w następujących terminach:

• 12 III 2019 – 1 rudzik;
• 2 III 2019 – 1 bogatka;
• 19 I 2019 – 2 bogatki;
• 15 XII 2018 – 2, w tym: 1 bogatka i 1 modraszka;
• 7 I 2017 – 1 bogatka.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Kolejne łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Poprzednie wrażenie o kończącym się przelocie sikor potwierdziło się. Zmienił się również skład gatunkowy – wciąż dominuje bogatka, ale licznie pojawiają się dzwońce dorównując liczebnością modraszkom. Zwiększyła się też różnorodność gatunkowa. W godzinach 5.30-14.30 złapało się 138 ptaków z 12 gatunków, w tym 11 retrapów. Wśród odłowionych zięb znalazła się jedna ze zmianami chorobowymi w postaci brodawek u nasady palców. Zięba z takimi brodawkami złapała się również poprzedniej zimy.  Ozdobą łapania był niewątpliwie dorosły samiec grubodzioba który złapał się trzykrotnie. Jak widać na zdjęciu dziób ma potężny i potrafi nim przeciąć skórę do krwi. Było więc sporo emocji przy pracy z tym osobnikiem – skończyło się bezkrwawo. W leśniczówce pojawiła się też pierwsza w tym roku pliszka siwa, ale się nie złapała.

Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Bogatka	Parus major	45 + 6 retrapów
Modraszka	Cyanistes caeruleus	34 + 2 retrapy
Dzwoniec	Carduelis chloris	35
Zięba	Fringilla coelebs	7
Rudzik	Erithacus rubecula	2
Czyż	Carduelis spinus	1
Grubodziób	C. coccothraustes	1
Mazurek	Passer montanus	1
Sikora uboga	Poecile palustris	1
Mysikrólik	Regulus regulus	1 retrap
Kowalik	Sitta europaea	1 retrap
Kos	Turdus merula	1 retrap

 

Udział retrapów wyniósł 8,0%.  Wszystkie retrapy, poza jednym, to stali bywalcy przy tym karmniku. Zaobrączkowaliśmy je w następujących terminach:

• 2-3 III 2019 – 2, w tym: 1 bogatka i 2 modraszka;
• 19 I 2019 – 1 mysikrólik;
• 15 XII 2018 – 3, w tym: 1 bogatka, 1 modraszka i 1 kowalik;
• 3 III 2018 – 1 bogatka;
• 20 I 2018 – 1 bogatka;
• 12 III 2017 – 1 kos;
• 9 I 2016 – 1 bogatka.

Ten jeden inny retrap, to bogatka zaobrączkowana 20.05.2018 r. jako jedno z dziesięciu piskląt w budce nr 06A na powierzchni “Buczyna”. Odległość między budką lęgową a karmnikiem wynosi w linii prostej 4,28 km. To czwarty pisklak bogatki z powierzchni “Buczyna”, który złapał się przy tym karmniku.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Kolejne sprawdzenie, co dzieje się przy karmniku w Łoskoniu. Wygląda na to, że przelot sikor się kończy. Skład gatunkowy nie zmienia się – dominuje bogatka i znacznie mniej liczna modraszka. W godzinach 7.00-9.30 złapało się 58 ptaków z 5 gatunków, w tym 15 retrapów. Najliczniej łapały się: bogatki – 75,9% i modraszki – 19,0% złapanych ptaków.  Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek , to 86,4% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 13,6%, to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Proporcje płci u tego gatunku przedstawiały się następująco: 45,5% samców i 54,5% samic.

Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Bogatka	Parus major	29 + 15 retrapów
Modraszka	Cyanistes caeruleus	21
Sosnówka	Periparus ater	1
Dzwoniec	Carduelis chloris	1
Rudzik	Erithacus rubecula	1

 

Udział retrapów wyniósł 25,9%.  Wszystkie retrapy, poza jednym, to stali bywalcy przy tym karmniku. Zaobrączkowaliśmy je w następujących miesiącach:

• 9 III 2019 – 8 bogatek;
• 6-7 III 2019 – 5 bogatek;
• 17 II 2018 – 1 bogatka.

Ten jeden retrap, to wyjątkowy ptak. Bogatka zaobrączkowana 27.06.2018 r. jako jedno z dziewięciu piskląt w budce nr 11 na powierzchni “Owczegłowy”. Odległość między budką lęgową a karmnikiem wynosi w linii prostej 6,88 km.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Kolejne, po zaledwie jednodniowej przerwie łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Spodziewaliśmy się, że poprzednie dwa dni były początkiem szczytu przelotu. Okazało się, że ruch przy karmniku jest zdecydowanie mniejszy. W godzinach 7.00-13.30 złapały się 122 ptaki z 4 gatunków, w tym 16 retrapów. Wszystko wskazuje na to, że szczyt przelotu już za nami – wcześniej niż w minionym roku. Przy karmniku pojawiły się prawie wyłącznie sikory. Najliczniej łapały się: bogatki – 77,0% i modraszki – 21,3% złapanych ptaków.  Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek , to 90,4% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 9,6%, to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Proporcje płci u tego gatunku przedstawiały się następująco: 41,5% samców i 58,5% samic.

Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Bogatka	Parus major	81 + 13 retrapów
Modraszka	Cyanistes caeruleus	24+ 2 retrapy
Mazurek	Passer montanus	1 retrap
Dzwoniec	Carduelis chloris	1

 

Udział retrapów wyniósł 13,1%.  Wszystkie retrapy to stali bywalcy przy tym karmniku. Zaobrączkowaliśmy je w następujących miesiącach:

• 6-7 III 2019 – 11, w tym: 10 bogatek, 1 modraszka;
• 15 XII 2018 – 2 bogatki;
• 20 I 2018 – 2, w tym: 1 bogatka, 1 mazurek;
• 4 III 2017 – 1 modraszka.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Kolejne tej zimy łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Pogoda podobnie jak poprzednio raczej wiosenna. To już ewidentny przelot – dwa pełne dni odłowu. W dniu 6.03.2019, w godzinach 7.00-17.00 złapało się 368 ptaków z 6 gatunków, w tym 29 retrapów. Drugiego dnia 7.00-15.00 złapały się 343 ptaki z 6 gatunków, w tym 55 retrapów. Widać, że ptaki lecą “równym strumieniem”. W obydwu dniach najliczniej łapały się bogatki (w nawiasach dane z drugiego dnia) – 63,8% (67,9%) złapanych ptaków. Na drugim miejscu była modraszka – 34,9% (30,6%) złapanych ptaków.  Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek i modraszek. Jeśli chodzi o wiek bogatek, to 84,7% (87,6%) stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 15,3% (12,4%) to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Proporcje płci u tego gatunku przedstawiały się następująco: 45,5% (41,2%) samców i 54,5% (58,8%) samic. Wiek odłowionych modraszek: 82,8% (90,5%) ptaki młodociane i tylko 17,2% (9,5%) dorosłe po 2 kalendarzowym roku życia. Jeśli chodzi o płeć modraszek, to samce stanowiły 42,2% (41,0%) a samice 57,8% (59,0%). W porównaniu z odłowami 2-3.03.2019 proporcje wieku i płci modraszek zostały zachowane. U bogatek zachowana została proporcja wieku, natomiast odwróciła się proporcja płci – tym razem przeważały samice. Coś ciekawego? W dniu 7 marca zaobrączkowaliśmy tysięcznego w tym roku ptaka. Był to samiec bogatki – na zdjęciu. Na drugim zdjęciu nietypowo ubarwiony samiec tego samego gatunku. W czasie przelotów złapaliśmy już kilka takich “bladych” bogatek.

Teraz tradycyjnie pełna lista dla 6.03.2019:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Bogatka	Parus major	213 + 22 retrapy
Modraszka	Cyanistes caeruleus	124 + 4 retrapy
Mazurek	Passer montanus	1 + 1 retrap
Kos	Turdus merula	1
Sikora uboga	Poecile palustris	1 retrap
Mysikrólik	Regulus regulus	1 retrap

i druga dla 7.03.2019:

Nazwa polska	Nazwa łacińska	Liczba
Bogatka	Parus major	187 + 46 retrapów
Modraszka	Cyanistes caeruleus	98 + 7 retrapów
Raniuszek	Aegithalos caudatus	2
Mazurek	Passer montanus	1 retrap
Dzwoniec	Carduelis chloris	1
Trznadel	Emberiza citrinella	1 retrap

 

Retrapy przeanalizujemy dla obydwu dni łącznie. Udział ich wyniósł pierwszego dnia 7,9% a drugiego (po odliczeniu ptaków zaobrączkowanych poprzedniego dnia) 8,0%. Wszystkie retrapy to stali bywalcy przy tym karmniku. Zaobrączkowaliśmy je w następujących miesiącach:

• 6 III 2019 – 30, w tym: 24 bogatki, 6 modraszek;
• 2-3 III 2019 – 22, w tym: 18 bogatek, 4 modraszki;
• 16 II 2019 – 1 bogatka;
• 19 I 2019 – 8, w tym: 7 bogatek, 1 mysikrólik;
• 15 XII 2018 – 15, w tym: 12 bogatek, 2 mazurki, 1 sikora uboga;
• 20 I 2018 – 1 bogatka;
• 7 I 2017 – 1 bogatka;
• 17 XII 2016 – 1 trznadel;
• 9 I 2016 – 1 bogatka.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

Kolejne tej zimy łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Jak widać na zamieszczonym zdjęciu po zimie nie było śladu. Tym razem chodziło o sprawdzenie, czy już zaczął się przelot sikor. W godzinach 7.00-15.00 i drugiego dnia 7.00-10.00 złapały się 334 ptaki z 9 gatunków, w tym 35 retrapów. Wszystko wskazuje na to, że przelot już ruszył – wcześniej niż w minionym roku.  Najliczniej łapały się: modraszka – 48,8% i bogatka – 46,1% złapanych ptaków.  Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek i modraszek. Jeśli chodzi o wiek bogatek, to 77,9% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 22,1%, to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Proporcje płci u tego gatunku przedstawiały się następująco: 55,2% samców i 44,8% samic. Wiek odłowionych modraszek: 89,6% ptaki młodociane i tylko 10,4% dorosłe po 2 kalendarzowym roku życia. Jeśli chodzi o płeć modraszek, to samice stanowiły 58,3% a samce 41,7%.  Złapał się pierwszy w tym roku rudzik.