Browsed by
Autor: Jerzy Dąbrowski

BIELIK Z BUCZYNY

BIELIK Z BUCZYNY

Dwa lata temu bieliki Haliaeetus albicilla po raz pierwszy zbudowały gniazdo w lesie “Buczyna”. Było to drugie po lesie “Olszyna” stanowisko lęgowe tego gatunku w okolicach Rogoźna. W ubiegłym roku podjęto próbę oznakowania piskląt. Okazało się jednak, że w gnieździe znajduje się jedno pisklę i jedno niezalężone jajo. Jajo po wypreparowaniu znalazło swe miejsce w rogozińskim muzeum. Pisklę było zbyt małe (bardzo późny lęg) by je oznakować. W związku z tym w bieżącym roku wizytę w gnieździe zaplanowano na początek czerwca. Dzisiejsza wizyta w gnieździe pokazała, że znajduje się w nim jedno pisklę, któremu można założyć obrączki. Z dokonanych pomiarów wynika, że jest to młody samiec. W porównaniu z innymi tegorocznymi pisklętami tego gatunku, nasz bielik jest mały. Wole miał wypełnione pokarmem (co widać na zdjęciach), ale w gnieździe nie było żadnych jego resztek. Wskazuje to raczej na niedobór pokarmu w rewirze tej pary bielików. Ponieważ pisklę jest tylko jedno, jest nadzieja że szczęśliwie opuści gniazdo.

 

Jerzy Dąbrowski

GĘGAWA – PIERWSZY ROK ŻYCIA

GĘGAWA – PIERWSZY ROK ŻYCIA

Zbliża się rocznica zaobrączkowania naszej pierwszej gęgawy Anser anser i chcemy podzielić się wiadomościami o tym ptaku. Oznakowaliśmy go 13 czerwca 2020 r. na stawie w Boguniewie. Ptak dostał standardową obrączkę metalową i kolorową, numerowaną obrożę na szyję. Pierwszy raz widziałem ją po ośmiu dniach w Boguniewie, gdzie pływała w towarzystwie rodziców i drugiego pisklęcia.

W dniu 2.09.2020 r. Adam Loręcki zaobserwował i sfotografował naszą gęgawę w okolicach Jeziora Kaliszańskiego. Przebywała tam w stadzie ok. 120 gęgaw. W tamtym miejscu widziano ją jeszcze dwukrotnie.

W dniu 30.09.2020 r. widziałem ją na Jeziorze Łęgowskim, gdzie przebywała w dużym zgrupowaniu gęsi. Tutaj i na polach koło pobliskiej Długiej Wsi widywano ją wielokrotnie aż do 17.01.2021 r.

Kolejnym miejscem, w którym zaobserwowano tego ptaka jest Rościnno koło Skoków – była tam 11.02.2021 r. Ostatni etap pierwszej wędrówki naszej gęgawy, to powrót na rodzinny staw. Damian Leligdowicz zaobserwował ją tam 28.02.2021 r. Jak widać na poniższej mapce nie oddaliła się zbytnio od Boguniewa i powróciła szczęśliwie, choć jest ptakiem łownym i mogła skończyć jako obiad.

Widujemy ją za każdym razem, kiedy przejeżdżamy przez Boguniewo. W dniu 28.04.2021 r. widziałem ją w towarzystwie pary dorosłych gęgaw wodzących tegoroczne pisklęta – może to jej rodzice?

Jerzy Dąbrowski

NASZA PLISZKA NA MALCIE

NASZA PLISZKA NA MALCIE

Od ponad miesiąca czekamy na dane z zaobrączkowania pliszki żółtej noszącej hiszpańską obrączkę, którą złapaliśmy w Cieślach 21.04.2021 r. Tymczasem wczoraj zupełnie niespodziewanie pojawiła się wiadomość o spotkaniu naszej pliszki żółtej Motacilla flava, którą zaobrączkowaliśmy 30.08.2015 r. nad Małą Wełną w Owczegłowach. Była to wówczas młodociana pliszka w szacie juvenalnej (pierwsze upierzenie), jedna z 76 jakie odłowiliśmy na zbiorowym noclegowisku w nadrzecznych trzcinowiskach. Rankiem 10.04.2021 r. zaobserwowano tego ptaka na Malcie, na Morzu Śródziemnym. Oznaczono ją jako dorosłą samicę. To pierwsza nasza pliszka wracająca z zimowiska tą trasą i pierwszy nasz ptak z tego kraju.

Obserwacji dokonano w rezerwacie Ghadira, w miejscowości Mellieha odległej od miejsca zaobrączkowania o 1.873 km w linii prostej. Od naszego spotkania z tym ptakiem minęło 2.050 dni.

Jerzy Dąbrowski

 

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 10 – 11.05.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 10 – 11.05.2021 R.

Dalszy ciąg odłowów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Łapaliśmy przez 1 wieczór i 1 ranek. Złapały się 44 ptaki z 10 gatunków, w tym 11 retrapów.  Ptaków nie było dużo ale widać było dalsze zmiany w składzie gatunkowym i liczebności poszczególnych gatunków ptaków. Zdecydowanie dominowały trzcinniczki. Złapała się pierwsza w tym roku łozówka. Wszystkie potrzosy nosiły już nasze obrączki i były już tej wiosny tutaj łapane. Była wśród nich samica ciemnej odmiany o ubarwieniu pośrednim między typową samicą i samcem.

No i i pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy, to wszystkie (z wyjątkiem ptaków zaobrączkowanych tej wiosny), zostały zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • VII-VIII 2020 – 3 w tym: 1 trzciniak i 2 trzcinniczki,
  • VII-VIII 2019 – 2 w tym: 1 trzcinniczek i 1 rokitniczka,
  • III-IV 2019 – 2 potrzosy,
  • VII 2018 – 1 trzcinniczek,
  • V 2018 – 1 trzcinniczek,
  • V 2016 – 1 rokitniczka.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

 

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 3 – 6.05.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 3 – 6.05.2021 R.

Dalszy ciąg odłowów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Łapaliśmy przez 1 cały dzień, 3 wieczory i 2 poranki. Złapało się 89 ptaków z 15 gatunków, w tym 17 retrapów.  Ptaków nie było dużo ale widać było następujące szybko zmiany w składzie gatunkowym i liczebności poszczególnych gatunków ptaków. Dominowały dwa gatunki: rokitniczka rano i pliszka żółta wieczorem. Wśród odławianych samców pliszek żółtych są osobniki z nominatywnego podgatunku Motacilla flava flava z niebieskawoszarą głową i żółtym podbródkiem do samego dzioba oraz ptaki noszące cech podgatunku Motacilla flava dombrowski z łupokowszarą głową i rozbielonym podbródkiem.

Po raz pierwszy w tym roku złapały się dymówki, a największą niespodzianką był krętogłów. To już drugi przypadek odłowienia tego gatunku w tym trzcinowisku, a nie jest to przecież biotop tych ptaków.

A to pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy (z wyjątkiem ptaków zaobrączkowanych tej wiosny),  to większość (poza jednym) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • VII-VIII 2020 – 7 w tym: 1 modraszka, 1 trzciniak, 1 pliszka żółta, 1 makolągwa, 1 trzcinniczek i 2 rokitniczki,
  • VII-VIII 2019 – 2 w tym: 1 potrzos i 1 trzciniak,
  • VI 2019 – 1 piegża,
  • V 2019 – 1 szpak (zaobrączkowany jako pisklę na pobliskiej betoniarni),
  • VI 2017 – 1 trzcinniczek,
  • V 2016 – 2 potrzos.

Najstarszym ptakiem był potrzos którego zaobrączkowaliśmy tutaj w maju 2016 roku jako dorosłą samicę. Musiał więc pochodzić z lęgów przynajmniej 2015 r. – obecnie ma więc przynajmniej 6 lat.

Ten jedyny obcy retrap, to samiec pliszki żółtej z obrączką hiszpańskiej stacji “SAN SEBASTIAN ARANZADI”, którego złapaliśmy już tutaj wieczorem 21 kwietnia br. Ponieważ obydwa odłowy dzieli przerwa 15-dniowa, może jest to miejscowy ptak, który powrócił z zimowiska i nigdzie dalej się nie wybiera.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

CIEŚLE – STAW 23 – 30.04.2021 R.

CIEŚLE – STAW 23 – 30.04.2021 R.

Równocześnie z odłowami w pobliżu ujścia Małej Wełny prowadziliśmy w znacznie mniejszej skali jakby odłów uzupełniający w okolicach stawu w dolinie Wełny w Cieślach. Głównym celem były siewkowce – czajki, kszyki, bekasiki i krwawodzioby. Kilka sieci ustawiliśmy też na granicy łąk i ugorów.

Złapało się tylko 29 ptaków z 18 gatunków, w tym 5 retrapów.  Z siewkowców złapały się tylko trzy ptaki. W czasie tego łapania były pierwsze odłowione w tym roku: cierniówka, kląskawka, skowronek i pleszka. Samiec pleszki był trzytysięcznym ptakiem zaobrączkowanym w bieżącym roku.

W czasie obchodów sieci zauważyliśmy stado ok. 30 kawek, które wydziobywały grudki gliny i odlatywały z nimi w stronę Rogoźna. Niestety zanim udało się skompletować aparat większość ptaków zakończyła pracę i udało się uwiecznić tylko dwa ostatnie. Ustawiliśmy oczywiście w tym miejscu sieć o odpowiednich oczkach. Niestety kawki nie wróciły, albo były tu podczas naszej nieobecności i nie dały się nabrać.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Makolągwa Carduelis cannabina  5
Piecuszek Phylloscopus trochilus  3 + 1 retrap
Skowronek Alauda arvensis  2
Potrzos Emberiza schoeniclus  2 retrapy
Bekasik  Lymnocryptes minimus  2
Kopciuszek Phoenicurus ochruros  2
Trznadel Emberiza citrinella  1 retrap
Rudzik Erithacus rubecula  1
Kszyk Gallinago gallinago  1
Pliszka siwa Motacilla alba  1
Mazurek Passer montanus  1
Pleszka  Phoenicurus phoenicurus  1
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  1
Kląskawka Saxicola torquata  1
Kapturka Sylvia atricapilla  1
Cierniówka Sylvia communis  1
Kos Turdus merula  1 retrap
Śpiewak Turdus philomelos  1

 

Jeśli chodzi o retrapy,  to wszystkie pochodziły z doliny Wełny w Cieślach:

  • IV 2021 – 2 w tym: 1 kos i 1 potrzos,
  • VII 2020 – 1 piecuszek,
  • IX 2019 – 1 potrzos,
  • IV 2019 – 1 trznadel.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 13 – 30.04.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 13 – 30.04.2021 R.

Pierwsze tej wiosny odłowy w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Trzcinowiska były podtopione. Podczas stawiania sieci tuż przy jednej z naszych przecinek znaleźliśmy dwa gniazda gęgawy po odbytych tej wiosny lęgach.

Odłowy prowadziliśmy przez 4 całe dni. Ponieważ w środkowej części dnia ptaki się nie łapały, ograniczyliśmy odłowy do wieczorów i poranków – było ich po 9. Złapało się 169 ptaków z 22 gatunków, w tym 27 retrapów.  Ptaków było bardzo mało. Cały czas obecne były potrzosy. Na noclegowisko w trzcinach przylatywały pliszki żółte, pliszki siwe, makolągwy i szpaki. Pierwsza rokitniczka złapała się 13 kwietnia. Prawdziwy przylot “ptaków trzcinowych” nastąpił 28 kwietnia, kiedy złapały się: brzęczka, rokitniczka, trzcinniczek i trzciniak (zdjęcia w newsie).

Wśród odłowionych szpaków znajdowała się młodociana (z lęgu 2020 r.) samica ze skrzyżowanym dziobem. Po oględzinach okazało się, że jest to konsekwencja starego złamania żuchwy. Taki dziób – bez czubka – z całą pewnością sprawiał ptakowi trudności podczas żerowania. Dokonaliśmy korekty rogowej pochwy dzioba – powinno na jakiś czas pomóc.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Szpak Sturnus vulgaris  35 + 1 retrap
Pliszka żółta Motacilla flava  24 + 7 retrapów
Pliszka siwa Motacilla alba  20
Potrzos Emberiza schoeniclus  11 + 8 retrapów
Makolągwa Carduelis cannabina  15 + 3 retrapy
Rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus  10 + 1 retrap
Piecuszek Phylloscopus trochilus  4 + 1 retrap
Potrzeszcz Miliaria calandra  4
Modraszka Cyanistes caeruleus  3 retrapy
Rudzik Erithacus rubecula  3
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  3
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  2
Dzwoniec Carduelis chloris  2
Bogatka Parus major  2
Remiz Remiz pendulinus  2
Śpiewak Turdus philomelos  2
Trzciniak  Acrocephalus arundinaceus  1
Raniuszek Aegithalos caudatus  1 retrap
Szczygieł Carduelis carduelis  1
Dzięcioł duży Dendrocopos major  1 retrap
Brzęczka Locustella luscinioides  1
Cierniówka Sylvia communis  1 retrap

 

Jeśli chodzi o retrapy,  to większość (poza jednym) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • III 2021 – 1 raniuszek,
  • IX 2020 – 1 potrzos,
  • VII-VIII 2020 – 7 w tym: 3 makolągwy, 1 potrzos, 1 modraszka, 1 cierniówka i 1 piecuszek,
  • III-IV 2020 – 2 w tym: 1 potrzos i 1 dzięcioł duży,
  • VII-VIII 2019 – 5 w tym: 4 potrzosy i 1 pliszka żółta,
  • VI 2019 – 1 rokitniczka,
  • IV 2019 – 4 w tym: 1 potrzos i 3 pliszki żółte,
  • XI 2018 – 1 modraszka,
  • VIII 2018 – 2 w tym: 1 pliszka żółta i 1 modraszka,
  • VII-VIII 2016 – 2 w tym: 1 szpak i 1 pliszka żółta.

Najstarszym ptakiem była pliszka żółta którą zaobrączkowaliśmy w lipcu 2016 roku jako dorosłego samca. Musiał więc pochodzić z lęgów przynajmniej 2015 r. – obecnie ma więc przynajmniej 6 lat.

No i ten jedyny obcy retrap. Wieczorem 21 kwietnia złapał się samiec pliszki żółtej z obrączką hiszpańskiej stacji “SAN SEBASTIAN ARANZADI”. Na ten moment czekamy jeszcze na informacje o okolicznościach zaobrączkowania tego osobnika.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska