Browsed by
Autor: Jerzy Dąbrowski

CIEŚLE-WODOCIĄGI 9-11.07.2021 R.

CIEŚLE-WODOCIĄGI 9-11.07.2021 R.

Trzecie w tym roku łapanie w zakrzewionej części doliny Wełny. Pełne odłowy trwały od piątkowego popołudnia do niedzielnego przedpołudnia. Złapały się 352 ptaki z 32 gatunków, w tym 345 retrapy. Pogoda letnia, zmienna czyli upał z przelotnymi opadami deszczu. Na szczęście wiatr nie przeszkadzał. Po liczbie gatunków widać dużą różnorodność charakterystyczną dla pełni sezonu lęgowego w tym środowisku. Dominowały oczywiście ptaki trzcin czyli rodzaj Acrocephalus. W zakrzewionej części terenu łapały się liczne piecuszki, pokrzewki (4 gatunki). Warto zauważyć, że złapało się sporo słowików: 4 rdzawe i 4 szare. Poniżej pokazujemy subtelne różnice między tymi dwoma gatunkami.

Z rzadko goszczących w naszych sieciach ptaków watro wymienić: zaganiacza, dzięciołka, pleszkę. Zaskakująco mało było sikor. Złapał się też kolejny trzcinniczek z pojedynczym białym piórem – tym razem to pokrywa pierwszorzędowa.

 

Osobna grupa, to ptaki, które przylatują tutaj na noclegowiska. W zakrzewieniach wierzbowych licznie zbierały się mazurki, a w trzcinowiskach: pliszki żółte, makolągwy i szpaki.

W naszych sieciach pojawili się też nieproszeni goście – nietoperze. Tym razem były to 2 nocki.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus  54 + 3 retrapy
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  48 + 7 retrapów
Mazurek Passer montanus  48 + 1 retrap
Piecuszek Phylloscopus trochilus  26 + 1 retrap
Łozówka Acrocephalus palustris  18 + 4 retrapy
Cierniówka Sylvia communis  17 + 4 retrapy
Potrzos Emberiza schoeniclus  14 + 3 retrapy
Makolągwa Carduelis cannabina  16
Kapturka Sylvia atricapilla  10
Pliszka żółta Motacilla flava  8 + 1 retrap
Modraszka Cyanistes caeruleus  2 + 4 retrapy
Trznadel Emberiza citrinella  4 + 2 retrapy
Rudzik Erithacus rubecula  6
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  6
Bogatka Parus major  3 + 2 retrapy
Piegża Sylvia curruca  5
Trzciniak Acrocephalus arundinaceus  3 + 1 retrap
Słowik szary Luscinia luscinia  4
Słowik rdzawy Luscinia megarhynchos  4
Śpiewak Turdus philomelos  3 + 1 retrap
Czarnogłówka Poecile montanus  3
Gąsiorek Lanius collurio  2
Brzęczka Locustella luscinioides  2
Szpak Sturnus vulgaris  2
Gajówka Sylvia borin  2
Kos Turdus merula  2
Dzwoniec Carduelis chloris  1
Dzięciołek Dendrocopos monor  1
Zaganiacz Hippolais icterina  1
Pleszka Phoenicurus phoenicurus  1
Sikora uboga Poecile palustris  1
Kowalik Sitta europaea  1

Jeśli chodzi o retrapy,  to większość została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • IV-V 2021 – w tym: 1 kos i 1 pliszka żółta,
  • VII 2020 – 12 w tym: 1 trzciniak, 2 łozówki, 3 rokitniczki, 3 trzcinniczki, 1 bogatka i 2 cierniówki,
  • III 2020 – 1 trznadel,
  • X 2019 – 1 potrzos,
  • VII 2019 – 6 w tym: 2 łozówki, 3 trzcinniczki i 1 cierniówka,
  • IV 2019 – 2 w tym: 1 trznadel i 1 piecuszek,
  • VII-VIII 2018 – 3 w tym 1 trzcinniczek, 1 modraszka, 1 potrzos i 1 cierniówka.

Jeden ze złapanych potrzosów został zaobrączkowany w IV 2020 r. na terenie żwirowni w Cieślach – odległość 1,9 km.

Ostatnia kategoria retrapów, to ptaki zaobrączkowane jako pisklęta w naszych budkach lęgowych w maju br. Były to 3 modraszki i 1 bogatka z powierzchni “OLSZYNA” oraz 1 mazurek z budki na posesji Cieśle 14A.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

RZEKA GWDA PIŁA – 27.06.2021 R.

RZEKA GWDA PIŁA – 27.06.2021 R.

Drugie łapanie w kolni brzegówek Riparia riparia zlokalizowanej w skarpie rzecznej w okolicach miejscowości Leszków. Poprzedni odłów przeprowadziliśmy 24.07.20129 r. Wówczas okazało się, że większość ptaków opuściła już kolonię lęgową – złapało się tylko 16 dorosłych osobników.  Tym razem złapało się 119 brzegówek. Wśród odłowionych ptaków było 19 tegorocznych, lotnych młodych i 100 dorosłych: 59 samców, 37 samic i 4 ptaki o nieokreślonej płci.

Miłym aspektem łapania były dwa ptaki z wcześniej założonymi przez nas obrączkami. Jeden, to osobnik z tej kolonii oznakowany tutaj podczas poprzedniego odłowu. Drugi okazał się jeszcze ciekawszy, bo był to nasz ptak, którego zaobrączkowaliśmy 23.06.2018 r. jako dorosłego samca w kolonii lęgowej na terenie żwirowni w Cieślach koło Rogoźna. Mała kolonia lęgowa wciąż tam jest. Odległość jaka dzieli te dwa miejsca, to 39,7 km w linii prostej.

Ciekawostką była rodzina nurogęsi Mergus merganser, tj. samica z młodymi.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

 

 

CIEŚLE-STAW 23-26.06.2021 R.

CIEŚLE-STAW 23-26.06.2021 R.

Kontrolne łapanie nad stawem w dolinie Wełny w Cieślach. W trzcinowisku ustawiliśmy 50 m  sieci i odłowy przez 2 wieczory i 2 poranki. Złapało się 47 ptaków z 9 gatunków, w tym 11 retrapów.  Ptaków nie było dużo, i nic w tym dziwnego, ponieważ poza jedną młodocianą łozówką i makolągwą były to tylko ptaki dorosłe. Większość to ptaki z rodzaju Acrocephalus, zwłaszcza rokitniczki i trzcinniczki. Wśród osobników z gatunków lęgowych w tym środowisku były 22 samce i 13 samic. Jak widać sporo samic jeszcze zajętych jest wysiadywaniem jaj lub ogrzewaniem małych piskląt. Wśród ptaków przylatujących w trzciny na noclegowisko były poza jedną samicą dymówki wyłącznie samce.

No i i pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy, to wszystkie zostały zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • V 2021 – 1 trzciniak,
  • VIII 2020 – 1 rokitniczka,
  • VII 2020 – 6 w tym: 1 łozówka, 3 rokitniczki, 1 trzcinniczek i 1 trzciniak,
  • VII 2019 – 1 trzcinniczek,
  • VI 2019 – 1 rokitniczka,
  • VII 2017 – 1 trzcinniczek.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

 

JEZIORO ŁĘGOWSKIE 24.06.2021 R.

JEZIORO ŁĘGOWSKIE 24.06.2021 R.

Łapanie w kolonii lęgowej śmieszek Chroicocephalus ridibundus na Jeziorze Łęgowskim w Wągrowcu. Oczywiście łapanie piskląt, które jak się okazało były w różnym wieku; od lotnych do klujących się. Łapaliśmy oczywiście tylko te, które były odpowiednie do znakowania. Polegało to na ściganiu kajakami młodych, które oddalił się do szuwarów. Teren jest bardzo trudny: mnóstwo zatopionych pni i gałęzi, dno bagniste. O wyjściu z kajaka nie ma mowy z powodu grząskiego podłoża w pasie szuwarów. Złapaliśmy 103 pisklęta śmieszki.

Wszystkie otrzymały metalowe obrączki, a sto dodatkowo plastikowe niebieskie obrączki przeznaczone do odczytów ze znacznej odległości.

Teraz ptaki muszą dorosnąć i uzyskać zdolność do lotu, a my będziemy czekać na informacje o ich obserwacji. Z zaobrączkowanych w ubiegłym roku 69 piskląt otrzymaliśmy do tej pory trzy zagraniczne informacje: z Hiszpanii, Francji i Holandii oraz kilka informacji o dwóch naszych śmieszkach z Poznania.

Jerzy Dąbrowski, Damian Leligdowicz i Bronisława Peplińska

ŻWIROWNIA CIEŚLE 23.06.2021 R.

ŻWIROWNIA CIEŚLE 23.06.2021 R.

Łapanie w kolonii brzegówek Riparia riparia na terenie żwirowni w Cieślach. Kolonia jet niewielka, ok. 30 norek. Jest to prawdopodobnie ostatni sezon w tym miejscu, ponieważ złoże się kończy i nie będzie już pionowych skarp w których te ptaki kopią norki lęgowe. Złapało się 27 ptaków w tym 7 retrapów. Nie było jeszcze tegorocznych młodych. Struktura płciowa odłowionych ptaków to: 14 samic i 13 samców.

Jeśli chodzi o retrapy, to z wyjątkiem jednego były to ptaki zaobrączkowane tutaj jako dorosłe w poprzednim sezonie lęgowym. Ten jedyny wyjątek, to samica z węgierską obrączką. Jest to pierwszy przypadek złapania przez nas osobnika tego gatunku zaobrączkowanego za granicą.

Kto wie, czy nie większym zaskoczeniem był to, że informację o okolicznościach zaobrączkowania tego ptaka otrzymaliśmy tego samego dnia, ok. 3 godziny od wprowadzenia danych do systemu naszej stacji. Okazuje się, że została zaobrączkowana 26.08.2019 r. jako dorosła samica na zbiorowym noclegowisku dymówek nad jeziorem o nazwie Dinnyési Fertő koło miejscowości Gordony. Miejsce to odległe jest od Ciesiel o 632 km w linii prostej, a od jej zaobrączkowania minęło 667 dni.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

BIELIK Z BUCZYNY

BIELIK Z BUCZYNY

Dwa lata temu bieliki Haliaeetus albicilla po raz pierwszy zbudowały gniazdo w lesie “Buczyna”. Było to drugie po lesie “Olszyna” stanowisko lęgowe tego gatunku w okolicach Rogoźna. W ubiegłym roku podjęto próbę oznakowania piskląt. Okazało się jednak, że w gnieździe znajduje się jedno pisklę i jedno niezalężone jajo. Jajo po wypreparowaniu znalazło swe miejsce w rogozińskim muzeum. Pisklę było zbyt małe (bardzo późny lęg) by je oznakować. W związku z tym w bieżącym roku wizytę w gnieździe zaplanowano na początek czerwca. Dzisiejsza wizyta w gnieździe pokazała, że znajduje się w nim jedno pisklę, któremu można założyć obrączki. Z dokonanych pomiarów wynika, że jest to młody samiec. W porównaniu z innymi tegorocznymi pisklętami tego gatunku, nasz bielik jest mały. Wole miał wypełnione pokarmem (co widać na zdjęciach), ale w gnieździe nie było żadnych jego resztek. Wskazuje to raczej na niedobór pokarmu w rewirze tej pary bielików. Ponieważ pisklę jest tylko jedno, jest nadzieja że szczęśliwie opuści gniazdo.

 

Jerzy Dąbrowski

GĘGAWA – PIERWSZY ROK ŻYCIA

GĘGAWA – PIERWSZY ROK ŻYCIA

Zbliża się rocznica zaobrączkowania naszej pierwszej gęgawy Anser anser i chcemy podzielić się wiadomościami o tym ptaku. Oznakowaliśmy go 13 czerwca 2020 r. na stawie w Boguniewie. Ptak dostał standardową obrączkę metalową i kolorową, numerowaną obrożę na szyję. Pierwszy raz widziałem ją po ośmiu dniach w Boguniewie, gdzie pływała w towarzystwie rodziców i drugiego pisklęcia.

W dniu 2.09.2020 r. Adam Loręcki zaobserwował i sfotografował naszą gęgawę w okolicach Jeziora Kaliszańskiego. Przebywała tam w stadzie ok. 120 gęgaw. W tamtym miejscu widziano ją jeszcze dwukrotnie.

W dniu 30.09.2020 r. widziałem ją na Jeziorze Łęgowskim, gdzie przebywała w dużym zgrupowaniu gęsi. Tutaj i na polach koło pobliskiej Długiej Wsi widywano ją wielokrotnie aż do 17.01.2021 r.

Kolejnym miejscem, w którym zaobserwowano tego ptaka jest Rościnno koło Skoków – była tam 11.02.2021 r. Ostatni etap pierwszej wędrówki naszej gęgawy, to powrót na rodzinny staw. Damian Leligdowicz zaobserwował ją tam 28.02.2021 r. Jak widać na poniższej mapce nie oddaliła się zbytnio od Boguniewa i powróciła szczęśliwie, choć jest ptakiem łownym i mogła skończyć jako obiad.

Widujemy ją za każdym razem, kiedy przejeżdżamy przez Boguniewo. W dniu 28.04.2021 r. widziałem ją w towarzystwie pary dorosłych gęgaw wodzących tegoroczne pisklęta – może to jej rodzice?

Jerzy Dąbrowski

NASZA PLISZKA NA MALCIE

NASZA PLISZKA NA MALCIE

Od ponad miesiąca czekamy na dane z zaobrączkowania pliszki żółtej noszącej hiszpańską obrączkę, którą złapaliśmy w Cieślach 21.04.2021 r. Tymczasem wczoraj zupełnie niespodziewanie pojawiła się wiadomość o spotkaniu naszej pliszki żółtej Motacilla flava, którą zaobrączkowaliśmy 30.08.2015 r. nad Małą Wełną w Owczegłowach. Była to wówczas młodociana pliszka w szacie juvenalnej (pierwsze upierzenie), jedna z 76 jakie odłowiliśmy na zbiorowym noclegowisku w nadrzecznych trzcinowiskach. Rankiem 10.04.2021 r. zaobserwowano tego ptaka na Malcie, na Morzu Śródziemnym. Oznaczono ją jako dorosłą samicę. To pierwsza nasza pliszka wracająca z zimowiska tą trasą i pierwszy nasz ptak z tego kraju.

Obserwacji dokonano w rezerwacie Ghadira, w miejscowości Mellieha odległej od miejsca zaobrączkowania o 1.873 km w linii prostej. Od naszego spotkania z tym ptakiem minęło 2.050 dni.

Jerzy Dąbrowski

 

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 10 – 11.05.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 10 – 11.05.2021 R.

Dalszy ciąg odłowów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Łapaliśmy przez 1 wieczór i 1 ranek. Złapały się 44 ptaki z 10 gatunków, w tym 11 retrapów.  Ptaków nie było dużo ale widać było dalsze zmiany w składzie gatunkowym i liczebności poszczególnych gatunków ptaków. Zdecydowanie dominowały trzcinniczki. Złapała się pierwsza w tym roku łozówka. Wszystkie potrzosy nosiły już nasze obrączki i były już tej wiosny tutaj łapane. Była wśród nich samica ciemnej odmiany o ubarwieniu pośrednim między typową samicą i samcem.

No i i pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy, to wszystkie (z wyjątkiem ptaków zaobrączkowanych tej wiosny), zostały zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • VII-VIII 2020 – 3 w tym: 1 trzciniak i 2 trzcinniczki,
  • VII-VIII 2019 – 2 w tym: 1 trzcinniczek i 1 rokitniczka,
  • III-IV 2019 – 2 potrzosy,
  • VII 2018 – 1 trzcinniczek,
  • V 2018 – 1 trzcinniczek,
  • V 2016 – 1 rokitniczka.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

 

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 3 – 6.05.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 3 – 6.05.2021 R.

Dalszy ciąg odłowów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Łapaliśmy przez 1 cały dzień, 3 wieczory i 2 poranki. Złapało się 89 ptaków z 15 gatunków, w tym 17 retrapów.  Ptaków nie było dużo ale widać było następujące szybko zmiany w składzie gatunkowym i liczebności poszczególnych gatunków ptaków. Dominowały dwa gatunki: rokitniczka rano i pliszka żółta wieczorem. Wśród odławianych samców pliszek żółtych są osobniki z nominatywnego podgatunku Motacilla flava flava z niebieskawoszarą głową i żółtym podbródkiem do samego dzioba oraz ptaki noszące cech podgatunku Motacilla flava dombrowski z łupokowszarą głową i rozbielonym podbródkiem.

Po raz pierwszy w tym roku złapały się dymówki, a największą niespodzianką był krętogłów. To już drugi przypadek odłowienia tego gatunku w tym trzcinowisku, a nie jest to przecież biotop tych ptaków.

A to pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy (z wyjątkiem ptaków zaobrączkowanych tej wiosny),  to większość (poza jednym) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:

  • VII-VIII 2020 – 7 w tym: 1 modraszka, 1 trzciniak, 1 pliszka żółta, 1 makolągwa, 1 trzcinniczek i 2 rokitniczki,
  • VII-VIII 2019 – 2 w tym: 1 potrzos i 1 trzciniak,
  • VI 2019 – 1 piegża,
  • V 2019 – 1 szpak (zaobrączkowany jako pisklę na pobliskiej betoniarni),
  • VI 2017 – 1 trzcinniczek,
  • V 2016 – 2 potrzos.

Najstarszym ptakiem był potrzos którego zaobrączkowaliśmy tutaj w maju 2016 roku jako dorosłą samicę. Musiał więc pochodzić z lęgów przynajmniej 2015 r. – obecnie ma więc przynajmniej 6 lat.

Ten jedyny obcy retrap, to samiec pliszki żółtej z obrączką hiszpańskiej stacji “SAN SEBASTIAN ARANZADI”, którego złapaliśmy już tutaj wieczorem 21 kwietnia br. Ponieważ obydwa odłowy dzieli przerwa 15-dniowa, może jest to miejscowy ptak, który powrócił z zimowiska i nigdzie dalej się nie wybiera.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska