Browsed by
Autor: Jerzy Dąbrowski

BOGUNIEWO – STAW, 7.09.2021 R.

BOGUNIEWO – STAW, 7.09.2021 R.

Czwarty i jak się okazało ostatni dzień odłowu dymówek nocujących na stawie w Boguniewie. Złapało się 36 ptaków z 7 gatunków, w tym 0 retrapów. Po jednym dniu przerwy w łapaniu, przyleciało bardzo mało dymówek. Następnego dnia, gdy zwijaliśmy sieci, zauważyliśmy ich zaledwie kilka. Co ciekawe, zniknęły całkowicie również z miejsc w których nie prowadziliśmy odłowów. W minionych latach łapaliśmy dymówki nawet w trzeciej dekadzie września. Może zniknęły ptaki miejscowe i pojawią się jeszcze przelotne jaskółki z północy Europy.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  12
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  10
Mazurek Passer montanus  8
Potrzos Emberiza schoeniclus  2
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  2
Łozówka Acrocephalus palustris  1
Pliszka żółta Motacilla flava  1

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

BOGUNIEWO – STAW, 5.09.2021 R.

BOGUNIEWO – STAW, 5.09.2021 R.

Trzeci dzień odłowu dymówek nocujących na stawie w Boguniewie.

Złapały się 354 ptaki z 7 gatunków, w tym 2 retrapy. Większość z tych ptaków to dymówki – 336. Z analizy składu zgrupowania dymówek wynika, że młode ptaki stanowiły 81,0%, co daje 8,50 młodego na 2 dorosłe. Jeśli chodzi o płeć dorosłych dymówek, to 34 oznaczono jako samce, 21 jako samice, a w przypadku 9 nie ustalono płci. Dwa samce miały wyjątkowo długie widełki: 82 i 88 mm. Ten drugi jest tegorocznym rekordzistą – poniżej jego zdjęcie.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  335 + 1 retrap
Mazurek Passer montanus  5
Brzegówka Riparia riparia  5
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  3 + 1 retrap
Rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus  2
Łozówka Acrocephalus palustris  1
Potrzos Emberiza schoeniclus  1

Jeśli chodzi o retrapy, to były tylko dwa:

  • trzcinniczek z poprzedniego dnia,
  • dymówka zaobrączkowana 26.08.2021 r. na noclegowisku na Jeziorze Rogozińskim.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

BOGUNIEWO – STAW, 4.09.2021 R.

BOGUNIEWO – STAW, 4.09.2021 R.

Drugi dzień odłowu dymówek nocujących na stawie w Boguniewie.

Złapały się 502 ptaki z 10 gatunków, w tym 8 retrapów. Większość z tych ptaków to dymówki – 458. Z analizy składu zgrupowania dymówek wynika, że młode ptaki stanowiły 76,2%, co daje 6,42 młodego na 2 dorosłe. Jeśli chodzi o płeć dorosłych dymówek, to 54 oznaczono jako samce, 40 jako samice, a w przypadku 15 nie ustalono płci. Jeden samiec miał wyjątkowo długie widełki – 86 mm. Poniżej jego zdjęcie. Na obrzeżach noclegowiska dymówek nocowały również mazurki. Młodociane osobniki przechodzą właśnie pierzenie postjuwenalne, po którym nie da się ich odróżnić od ptaków dorosłych.

Wśród odłowionych jaskółek był jeden wyjątkowy osobnik – młodociany mieszaniec międzygatunkowy oknówki Delichon urbicum i dymówki Hirundo rustica. To bardzo rzadki okaz, choć w czasie naszych wieloletnich odłowów na noclegowiskach złapaliśmy już wcześniej trzy takie hybrydy.

 

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  450 + 8 retrapów
Mazurek Passer montanus  29
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  7
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  2
Potrzos Emberiza schoeniclus  1
Brzegówka Riparia riparia  1
Łozówka Acrocephalus palustris  1
Rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus  1
Szpak Sturnus vulgaris  1
Oknówka X dymówka Delichon urbicum x Hirundo rustica  1

 

Jeśli chodzi o retrapy, to były nimi tylko dymówki i wszystkie, poza jednym z poprzedniego dnia, zaobrączkowane na noclegowisku na Jeziorze Rogozińskim w Rogoźnie w następujących terminach:

  • 28.08.2021 – 1,
  • 24.08.2021 – 3,
  • 21.08.2021 – 2,
  • 11.09.2019 – 1.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

BOGUNIEWO – STAW, 3.09.2021 R.

BOGUNIEWO – STAW, 3.09.2021 R.

Po zakończeniu odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego przenieśliśmy się do Boguniewa – 5,67 km na południe od poprzedniego noclegowiska. W tym roku dymówki nocowały w trzcinowiskach na stawie, a nie na jeziorze jak to miało miejsce w czasie dwóch poprzednich sezonów w Boguniewie. Sieci ustawiliśmy w trzcinowisku o wymiarach 80 x 15 m.

Odłowy przeprowadziliśmy w godzinach wieczornych, kiedy ptaki zbierają się w tym miejscu na noclegowisko, co potwierdziły wcześniejsze obserwacje. Dodatkowo wabiliśmy jaskółki głosem z magnetofonu. Złapały się 644 ptaki z 8 gatunków, w tym 5 retrapów. Większość z tych ptaków to dymówki – 614. Z analizy składu zgrupowania dymówek wynika, że młode ptaki stanowiły 74,3%, co daje 5,77 młodego na 2 dorosłe. Jeśli chodzi o płeć dorosłych dymówek, to 65 oznaczono jako samce, 68 jako samice, a w przypadku 25 nie ustalono płci. O tej porze roku płeć oznacza się po długości “widełek”, tj. odległości między końcami środkowych i skrajnych sterówek. Część samic ma jeszcze widoczną plamę lęgową i wtedy ta cecha jest decydująca. Trzy samce miały wyjątkowo długie widełki: 80, 82 i 82 mm. Jeden z rekordzistów na zdjęciu poniżej.

Taka koncentracja ptaków przyciąga drapieżniki. Najczęściej są to kobuzy, raz była to płomykówka, a tym razem polował młody samiec krogulca.

Tego wieczora złapała się też jedna łozówka, która okazała się jedenastotysięcznym zaobrączkowanym w tym roku ptakiem.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  609 + 5 retrapów
Brzegówka Riparia riparia  11
Mazurek Passer montanus  9
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  4
Potrzos Emberiza schoeniclus  3
Krogulec Accipiter nisus  1
Łozówka Acrocephalus palustris  1
Piecuszek Phylloscopus trochilus  1

 

Jeśli chodzi o retrapy, to były nimi tylko dymówki i wszystkie zaobrączkowane w tym roku na noclegowisku na Jeziorze Rogozińskim w Rogoźnie:

  • 30.08.2021 – 1,
  • 27.08.2021 – 1,
  • 21.08.2021 – 3.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

 

 

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 1.09.2021 R.

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 1.09.2021 R.

Siódmy – ostatni w tym roku odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego. Miejsce i liczba sieci taka sama jak w poprzednich odłowach. Odłów z wabieniem dymówek głosem z magnetofonu. Złapało się 25 ptaków z 5 gatunków, w tym 0 retrapów. Jak zwykle, prawie wszystkie ptaki to oczywiście dymówki – 17.  Jak widać z liczby dymówek, to już koniec na ten rok w tym miejscu. Za jakiś czas postaramy się przeanalizować cały tegoroczny odłów w tym miejscu i zamieścimy go w “ARTYKUŁACH”.

Pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  17
Pliszka siwa Motacilla alba  5
Brzegówka Riparia riparia  1
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  1
Pierwiosnek Phylloscopus collybita  1

 

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 27 – 30.08.2021 R.

UJŚCIE MAŁEJ WEŁNY 27 – 30.08.2021 R.

Kolejny odłowów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Łapaliśmy przez trzy wieczory i jeden ranek, w tym jeden wieczór wabiliśmy dymówki głosem z magnetofonu. W tym samym dniu łapaliśmy na noclegowisku na Jeziorze Rogozińskim, bez wabienia. Okazało się, że można w ten sposób “przeciągnąć” część ptaków. Złapało się 110 ptaków z 11 gatunków, w tym 9 retrapów.  Na tę liczbę złożyły się przede wszystkim dymówki i makolągwy, które przyleciały tutaj na noclegowisko. Wśród ptaków trzcinowisk dominował oczywiście trzcinniczek. Jeśli chodzi o dymówki, to w poszczególnych dniach odłowiliśmy odpowiednio: 46 (głos), 0 i 1 osobników. Większość z nich to były ptaki w pierwszym kalendarzowym roku życia – 88,9%, co daje 8,44 młodego na 2 dorosłe. Znów zabrakło na noclegowisku: szpaków, potrzeszczy i pliszek żółtych.

No i pełna lista odłowu:

Jeśli chodzi o retrapy, to wszystkie zostały zaobrączkowana tutaj w następujących terminach:

  • VIII 2021 – w tym: 1 trzcinniczek, 1 potrzos,
  • VII 2021 – w tym: 1 makolągwa, 1 brzęczka,
  • IV 2021 – makolągwa,
  • V 2018 – 1 trzcinniczek,
  • VIII 2016 – trzcinniczek,

oraz na noclegowisku na Jez. Rogozińskim:

  • 24.08.21 – 1 dymówka,
  • 21.08.21 – 2 dymówki,
  • 23.07.20 – 1 dymówka.

Jak widać, trzy dymówki zmieniły noclegowisko i nocowały tam, gdzie je przywabiono głosem z magnetofonu. Odległość między tymi dwoma miejscami nocowania wynosi 1,58 km.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 30.08.2021 R.

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 30.08.2021 R.

Szóste w tym roku odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego. Miejsce i liczba sieci taka sama jak w poprzednich odłowach. Odłów z wabieniem dymówek głosem z magnetofonu. Złapały się 62 ptaków z 4 gatunków, w tym 4 retrapy. Prawie wszystkie ptaki to oczywiście dymówki – 55.  Z analizy składu zgrupowania tych jaskółek wynika, że młode ptaki stanowiły 72,7%, co daje 5,33 młodego na 2 dorosłe. Jak widać, z ódłowu na odłów liczba dymówek się zmniejsza.

Pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  52 + 3 retrapy
Pliszka siwa Motacilla alba  3
Brzegówka Riparia riparia  2
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  1 +1 retrap

Jeśli chodzi o retrapy, to były dwa ptaki – trzcinniczek i dymówka – zaobrączkowane tutaj 21 i 22.08.2021 r.

oraz dwie dymówki zaobrączkowane przez nas jako pisklęta:

  • 19.06.2021 r. w Pruścach – 5,45 km,
  • 19.06.2017 w Mikołajewie – 7,75 km.

Te retrapy wskazują, że wciąż mamy do czynienia ze zgrupowaniem dymówek gniazdujących w tej części Wielkopolski.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 29.08.2021 R.

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 29.08.2021 R.

Piąte w tym roku odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego. Miejsce i liczba sieci taka sama jak w poprzednich odłowach. Tym razem znów wabiliśmy dymówki głosem z magnetofonu. Złapało się 99 ptaków z 4 gatunków, w tym 1 retrap. Prawie wszystkie ptaki to oczywiście dymówki – 93. Jak widać z porównania z łapaniem bez wabienia dwa dni wcześniej, rzeczywiście stymulacja głosem odgrywa rolę w wyborze miejsca nocowania. Z analizy składu zgrupowania tych jaskółek wynika, że młode ptaki stanowiły 75,3%, co daje 6,52 młodego na 2 dorosłe. Poniżej pokazujemy zmienność ubarwienia spodniej strony ciała u dymówek. Większość ptaków ma od spodu białe upierzenie, ale są też osobniki wyraźnie rdzawe i cała gama wariantów pośrednich.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  93
Pliszka siwa Motacilla alba  4
Modraszka Cyanistes caeruleus  1
Trzcinniczek Acrocephalus scirpaceus  1 retrap

 

Jeśli chodzi o retrapy, to był tylko jeden – trzcinniczek zaobrączkowany tutaj 21.08.2021 r.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 27.08.2021 R.

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 27.08.2021 R.

Czwarty w tym roku odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego. Miejsce i liczba sieci taka sama jak w poprzednich odłowach. Tym razem zrezygnowaliśmy z wabienia w tym miejscu. Równocześnie prowadziliśmy odłów z wabieniem głosem w trzcinowisku przy ujściu Małej Wełny, w odległości ok. 1,5 km. Złapało się 25 ptaków z 2 gatunków, w tym 1 retrap. Na tym drugim noclegowisku złapało się 47 dymówek. Wygląda na to, że wabienie może odgrywać pewną rolę w wyborze miejsca nocowania.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  18 +  retrap
Pliszka siwa Motacilla alba  6

 

Jeśli chodzi o retrapy, to jedyny pochodził z obrączkowania w tym miejscu w dniu 21.08.2021 r.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 26.08.2021 R.

JEZIORO ROGOZIŃSKIE 26.08.2021 R.

Trzeci w tym roku odłów w trzcinowisku na brzegu Jeziora Rogozińskiego. Miejsce i liczba sieci taka sama jak w poprzednich odłowach. Wabiliśmy dymówki głosem z magnetofonu. Złapało się 180 ptaków z 4 gatunków, w tym 9 retrapów. Prawie wszystkie ptaki to oczywiście dymówki – 176. Z analizy składu zgrupowania tych jaskółek wynika, że młode ptaki stanowiły 85,8%, co daje 12,08 młodego na 2 dorosłe. Takie proporcje nie są możliwe dla populacji lęgowej nawet gdyby wszystkie ptaki odbyły po dwa lęgi. Zobaczymy jak to będzie wyglądało po zakończeniu odłowów na tym stanowisku. W czasie tego odłowu przekroczyliśmy liczbę 10.000 ptaków oznakowanych w tym roku. Złapała się też jedna stara dymówka z kontuzjowaną stopą. Prawdopodobnie deformacja nabyta w okresie pisklęcym, ale wygląda na to, że da się z tym żyć, zwłaszcza jeśli większość życia spędza się w powietrzu.

Złapała się też jedna stara dymówka z kontuzjowaną stopą. Prawdopodobnie deformacja nabyta w okresie pisklęcym, ale wygląda na to, że da się z tym żyć, zwłaszcza jeśli większość życia spędza się w powietrzu.

A to pełna lista odłowu:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Dymówka Hirundo rustica  168 + 8 retrapów
Pliszka siwa Motacilla alba  2
Rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus  1 retrap
Brzegówka Riparia riparia  1

 

Jeśli chodzi o retrapy, to większość z nich pochodziła z różnych noclegowisk, z lat 2019-2021. Poniżej zestawienie dymówek wg. miejsc obrączkowania:

  • LOCO (tzn. tutaj): VIII 2021 – 2,
  • ujście Małej Wełny Cieśle (1,58 km): VIII 2021 – 2,
  • LOCO (tzn. tutaj): VIII 2020 – 1,
  • Mała Wełna, Owczegłowy (3,65 km): VIII 2019 – 1,

Pozostałe retrapy to:

  • rokitniczka zaobrączkowana tutaj 24 VIII 2021,
  • dymówka zaobrączkowana nad stawem w Cieślach (2,0 km) 26.06.2021,
  • dymówka zaobrączkowana jako pisklę w stajni w Łaziskach koło Wągrowca 3.07.2021 r. – odległość 16 km.

 

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska