Ptaki Okolic Rogoźna

Rankiem 13 lipca 2026 r. w dolinie Wełny w Cieślach wyjąłem z naszych sieci trzciniaka Acrocephalus arundinaceus, który nosił już wcześniej założoną obrączkę. Już fakt, że obrączka była na prawej nodze (ja zawsze zakładam na lewą) oznaczał, że to “obcy” ptak. Największe wrażenie zrobiła jednak treść obrączki:  “LJUBLJANA SLOVENIJA“. To pierwsze nasze stwierdzenie ptaka zaobrączkowanego w Słowenii. Nie mamy również informacji o naszych ptakach stwierdzonych w tym kraju. Tym sposobem zniknęła jedna z ostatnich “białych plam” na mapie Europy. Dane o stwierdzeniu już wprowadziłem do systemu – czekam na dane o okolicznościach zaobrączkowania tego osobnika.

Dziś, tj. 14.10.2026 r. otrzymaliśmy dane zaobrączkowania tego ptaka: 27.08.2025 r. osobnik w 1 kalendarzowym roku życia, Stojbe, “Sečoveljske soline”, PIRAN. Miejsce to odległe jest od Rogoźna o 847 km, a czas jaki upłynął od zaobrączkowania do ponownego stwierdzenia, to 320 dni.

Jerzy Dąbrowski

Ostatnie dni pracy z ptakami przyniosły dwa dość rzadkie przypadki. Jak napisaliśmy w tytule, ptaki miały szczęście, że skontrolowaliśmy gniazda, w których przebywały. W sobotę, 27 czerwca, w czasie obrączkowania bocianów białych, w jednym z gniazd, w którym było troje piskląt trafił się pierwszy przypadek. Przy wyjmowaniu trzeciego pisklęcia okazało się, że jest ono przywiązane do gniazda. Okazało się, że bociany przyniosły do gniazda kawałek siatki używane w rolnictwie do formowania balotów słomy lub siana. Jedno z piskląt włożyło nogę w wystającą z gniazda część siatki, potem wielokrotnie okręciło się i w efekcie z siatki zrobiła się mocna plecionka, która przecięła skórę golenia prawej nogi. Na tym etapie był to wyrok śmierci. Odcięliśmy te więzy i całość siatki została wyrwana z gniazda – trzymała się mocno. Noga boćka nie była zdeformowana, więc jest duża szansa, że rana się zagoi, a ptak ostatecznie szczęśliwie opuści gniazdo.

Kolejny przypadek trafiliśmy w poniedziałek, 29 czerwca. Tym razem, po wyjęciu z budki lęgowej piskląt bogatki, okazało się, że aż troje z nich jest “związana w pęczek”. Tym razem materiał, który posłużył do wykonania pętli było włosie wbudowane przez sikory w gniazdo. W pętli uwięzione były trzy nogi. Udało się porozcinać włosie i rozdzielić pisklaki. Palce mają trochę zdeformowane, ale żywe. Ponieważ niejednokrotnie łapaliśmy już sikory ze zdeformowanymi nogami, a nawet z jedną nogą, mamy nadzieję, że  teraz już ptaki będą się rozwijały normalnie, i opuszczą szczęśliwie budkę lęgową. Ptaki zostały zaobrączkowane, więc jest szansa, że  któregoś jeszcze spotkamy.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

W czasie pierwszej kontroli budek lęgowych na nowej powierzchni “MARLEWO” w dniu 6.05.2026 r. usłyszeliśmy na skraju lasu śpiewającego ortolana Emberiza hortulana. To najrzadszy z gniazdujących u nas trznadli, którego nie mieliśmy do tej pory okazji obrączkować. Pewnie dlatego, że krajobraz rolniczy z zadrzewionymi rowami i alejami przydrożnymi nie jest miejscem, w którym przejawiamy aktywność. Kiedy w czasie drugiej kontroli, w dniu 14 maja ortolan znów zaśpiewał w tym samym miejscu, postanowiliśmy spróbować, czy będzie reagował na głos z magnetofony. Gdy okazało się, że tak, ustawiliśmy pojedynczą sieć, i po chwili już był nasz. Dla mnie (JD) jest to 159 gatunek ptaka, któremu założyłem obrączkę.

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

W dniu 24.04.2026 r. otrzymałem od leśników informację o znalezieniu w okolicach Długiej Gośliny nowego gniazda bocianów czarnych Ciconia nigra. Od lat słychać o obserwacjach tych ptaków na naszym terenie, ale dotąd nie udawało się odnaleźć gniazda. Dodatkowym elementem nadającym szczególnej rangi tej obserwacji był fakt, że jeden z osobników nosił obrączki. Cztery dni później pojechaliśmy na wskazane stanowisko, żeby sprawdzić, czy uda się odczytać treść obrączek. Szczęśliwie ptak z obrączkami stał na gnieździe i obrączki były widoczne. Sprzęt jakim dysponujemy pozwolił na jednoznaczne określenie znaków znajdujących się na plastikowej obrączce: 2 litery i 2 cyfry, ze znacznej odległości, bez jakiejkolwiek reakcji bocianów.

Bardzo szybko nadeszła informacja o okolicznościach zaobrączkowania oznakowanego osobnika. Został zaobrączkowany jako pisklę  koło miejscowości Bašť, nieco na północ od Pragi w Czechach. Odległość w linii prostej między miejscem zaobrączkowani i ponownego stwierdzenia to 326 km. Osobnik ten kończy właśnie 6 lat i miejmy nadzieję, że jeszcze wielokrotnie zasiedli zbudowane gniazdo. Z pewnością sprzyjać temu będzie ustanowienie dla tego stanowiska strefy ochronnej – procedury  zostały już przez leśników rozpoczęte. Teraz będziemy czekać, czy w gnieździe pojawią się pisklęta.  Jak sięgnę pamięcią w przeszłość, to całkiem niedaleko tego miejsca znalazłem gniazdo bocianów czarnych z pisklętami w 1978 roku. Tamto było na rozwidleniu poziomej gałęzi potężnego buka.

Jerzy Dąbrowski