PIERWSZE JERZYKI
10.05.2021, Rogoźno, Dariusz Gracz
- jerzyk Apus apus – 5
10.05.2021, Rogoźno, Dariusz Gracz
5.05.2021, Las “Olszyna”, Laskowo, Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Równocześnie z odłowami w pobliżu ujścia Małej Wełny prowadziliśmy w znacznie mniejszej skali jakby odłów uzupełniający w okolicach stawu w dolinie Wełny w Cieślach. Głównym celem były siewkowce – czajki, kszyki, bekasiki i krwawodzioby. Kilka sieci ustawiliśmy też na granicy łąk i ugorów.
Złapało się tylko 29 ptaków z 18 gatunków, w tym 5 retrapów. Z siewkowców złapały się tylko trzy ptaki. W czasie tego łapania były pierwsze odłowione w tym roku: cierniówka, kląskawka, skowronek i pleszka. Samiec pleszki był trzytysięcznym ptakiem zaobrączkowanym w bieżącym roku.
W czasie obchodów sieci zauważyliśmy stado ok. 30 kawek, które wydziobywały grudki gliny i odlatywały z nimi w stronę Rogoźna. Niestety zanim udało się skompletować aparat większość ptaków zakończyła pracę i udało się uwiecznić tylko dwa ostatnie. Ustawiliśmy oczywiście w tym miejscu sieć o odpowiednich oczkach. Niestety kawki nie wróciły, albo były tu podczas naszej nieobecności i nie dały się nabrać.
A to pełna lista odłowu:
| Nazwa polska | Nazwa łacińska | Liczba |
| Makolągwa | Carduelis cannabina | 5 |
| Piecuszek | Phylloscopus trochilus | 3 + 1 retrap |
| Skowronek | Alauda arvensis | 2 |
| Potrzos | Emberiza schoeniclus | 2 retrapy |
| Bekasik | Lymnocryptes minimus | 2 |
| Kopciuszek | Phoenicurus ochruros | 2 |
| Trznadel | Emberiza citrinella | 1 retrap |
| Rudzik | Erithacus rubecula | 1 |
| Kszyk | Gallinago gallinago | 1 |
| Pliszka siwa | Motacilla alba | 1 |
| Mazurek | Passer montanus | 1 |
| Pleszka | Phoenicurus phoenicurus | 1 |
| Pierwiosnek | Phylloscopus collybita | 1 |
| Kląskawka | Saxicola torquata | 1 |
| Kapturka | Sylvia atricapilla | 1 |
| Cierniówka | Sylvia communis | 1 |
| Kos | Turdus merula | 1 retrap |
| Śpiewak | Turdus philomelos | 1 |
Jeśli chodzi o retrapy, to wszystkie pochodziły z doliny Wełny w Cieślach:
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Pierwsze tej wiosny odłowy w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Trzcinowiska były podtopione. Podczas stawiania sieci tuż przy jednej z naszych przecinek znaleźliśmy dwa gniazda gęgawy po odbytych tej wiosny lęgach.
Odłowy prowadziliśmy przez 4 całe dni. Ponieważ w środkowej części dnia ptaki się nie łapały, ograniczyliśmy odłowy do wieczorów i poranków – było ich po 9. Złapało się 169 ptaków z 22 gatunków, w tym 27 retrapów. Ptaków było bardzo mało. Cały czas obecne były potrzosy. Na noclegowisko w trzcinach przylatywały pliszki żółte, pliszki siwe, makolągwy i szpaki. Pierwsza rokitniczka złapała się 13 kwietnia. Prawdziwy przylot “ptaków trzcinowych” nastąpił 28 kwietnia, kiedy złapały się: brzęczka, rokitniczka, trzcinniczek i trzciniak (zdjęcia w newsie).
Wśród odłowionych szpaków znajdowała się młodociana (z lęgu 2020 r.) samica ze skrzyżowanym dziobem. Po oględzinach okazało się, że jest to konsekwencja starego złamania żuchwy. Taki dziób – bez czubka – z całą pewnością sprawiał ptakowi trudności podczas żerowania. Dokonaliśmy korekty rogowej pochwy dzioba – powinno na jakiś czas pomóc.
A to pełna lista odłowu:
| Nazwa polska | Nazwa łacińska | Liczba |
| Szpak | Sturnus vulgaris | 35 + 1 retrap |
| Pliszka żółta | Motacilla flava | 24 + 7 retrapów |
| Pliszka siwa | Motacilla alba | 20 |
| Potrzos | Emberiza schoeniclus | 11 + 8 retrapów |
| Makolągwa | Carduelis cannabina | 15 + 3 retrapy |
| Rokitniczka | Acrocephalus schoenobaenus | 10 + 1 retrap |
| Piecuszek | Phylloscopus trochilus | 4 + 1 retrap |
| Potrzeszcz | Miliaria calandra | 4 |
| Modraszka | Cyanistes caeruleus | 3 retrapy |
| Rudzik | Erithacus rubecula | 3 |
| Pierwiosnek | Phylloscopus collybita | 3 |
| Trzcinniczek | Acrocephalus scirpaceus | 2 |
| Dzwoniec | Carduelis chloris | 2 |
| Bogatka | Parus major | 2 |
| Remiz | Remiz pendulinus | 2 |
| Śpiewak | Turdus philomelos | 2 |
| Trzciniak | Acrocephalus arundinaceus | 1 |
| Raniuszek | Aegithalos caudatus | 1 retrap |
| Szczygieł | Carduelis carduelis | 1 |
| Dzięcioł duży | Dendrocopos major | 1 retrap |
| Brzęczka | Locustella luscinioides | 1 |
| Cierniówka | Sylvia communis | 1 retrap |
Jeśli chodzi o retrapy, to większość (poza jednym) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:
Najstarszym ptakiem była pliszka żółta którą zaobrączkowaliśmy w lipcu 2016 roku jako dorosłego samca. Musiał więc pochodzić z lęgów przynajmniej 2015 r. – obecnie ma więc przynajmniej 6 lat.
No i ten jedyny obcy retrap. Wieczorem 21 kwietnia złapał się samiec pliszki żółtej z obrączką hiszpańskiej stacji “SAN SEBASTIAN ARANZADI”. Na ten moment czekamy jeszcze na informacje o okolicznościach zaobrączkowania tego osobnika.
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
28.04.2021, Cieśle, Jerzy Dąbrowski
24.04.2021, Cieśle, Jerzy Dąbrowski
Kwiecień, to miesiąc w którym czekamy na przylot ptaków żyjących w trzcinowiskach. Jako pierwsze zauważa się w nich potrzosy, ale ten gatunek nielicznie zimuje u nas, więc jego obecność nie jest zwiastunem wiosny w tym środowisku. Kolejne gatunki, to pliszki siwe i żółte przylatujące tutaj na noclegowiska. Ich pojawienie się, to pierwszy powiew wiosny w suchych jeszcze trzcinach. Prawdziwymi zwiastunami budzenia się życia są ptaki z rodzajów Acrocephalus i Locustella, które odbywają w tym środowisku lęgi. Jako pierwsza z tej grupy pojawiła się w dniu 14 kwietnia rokitniczka Acrocephalus schoenobaenus. Na kolejne gatunki czekaliśmy jeszcze dwa tygodnie. W dniu 28 kwietnia złapały się pojedyncze osobniki: trzcinniczka Acrocephalus scirpaceus, trzciniaka Acrocephalus arundinaceus i brzęczki Locustella luscinioides. Tego dnia złapała się też do kompletu jedna rokitniczka.
Początek jest uczyniony i teraz czekamy na liczniejszy pojaw ptaków z tej grupy. Niestety ta wiosna budzi się bardzo opornie, ale w końcu miejmy nadzieję wybuchnie.
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Drugie tej wiosny łapanie w zakrzewionej części doliny Wełny. Pełne odłowy trwały od piątkowego popołudnia do niedzielnego przedpołudnia. Złapało się 115 ptaków z 26 gatunków, w tym 19 retrapów. Pierwsze dwa dni było chłodno (do 6oC) z przelotnymi opadami deszczu i niestety dość wietrznie. Niedzielny ranek ze znacznym ociepleniem, bez opadów i słabszym wiatrem. W porównaniu z poprzednim odłowem widać postępy wiosny. Nie pojawiły się już akcenty zimowe – czeczotka i czyż. Zniknęły Regulusy i znacznie zmniejszyły liczebność bogatki i modraszki. Znacznie wzrosła liczebność kapturki i Phylloscopusów, czyli piecuszka i pierwiosnka. Więcej złapało się też potrzosów (głównie samców). Zaskakująco dużo złapało się dzięciołów dużych.
Największą niespodzianką była jednak płomykówka – jedyny ptak złapany w nocy w sieci ustawione z myślą o kaczkach i bekasach.
A to pełna lista odłowu:
| Nazwa polska | Nazwa łacińska | Liczba |
| Rudzik | Erithacus rubecula | 18 |
| Pierwiosnek | Phylloscopus collybita | 17 |
| Piecuszek | Phylloscopus trochilus | 9 + 1 retrap |
| Śpiewak | Turdus philomelos | 9 |
| Potrzos | Emberiza schoeniclus | 4 + 3 retrapy |
| Kapturka | Sylvia atricapilla | 7 |
| Modraszka | Cyanistes caeruleus | 2 + 4 retrapy |
| Droździk | Turdus iliacus | 6 |
| Kos | Turdus merula | 3 + 2 retrapy |
| Raniuszek | Aegithalos caudatus | 2 + 2 retrapy |
| Dzięcioł duży | Dendrocopos major | 3 + 1 retrap |
| Bogatka | Parus major | 3 + 1 retrap |
| Trznadel | Emberiza citrinella | 1 + 1 retrap |
| Zięba | Fringilla coelebs | 2 |
| Czarnogłówka | Poecile montanus | 2 retrapy |
| Strzyżyk | Troglodytes troglodytes | 1 + 1 retrap |
| Makolągwa | Carduelis cannabina | 1 |
| Szczygieł | Carduelis carduelis | 1 |
| Dzwoniec | Carduelis chloris | 1 |
| Pełzacz leśny | Certhia familiaris | 1 |
| Grubodziób | Coccothraustes coccothraustes | 1 |
| Potrzeszcz | Miliaria calandra | 1 |
| Pliszka siwa | Motacilla alba | 1 |
| Sikora uboga | Poecile palustris | 1 retrap |
| Pokrzywnica | Prunella modularis | 1 |
| Płomykówka | Tyto alba | 1 |
Jeśli chodzi o retrapy, to większość (poza jednym) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:
Jedną bogatkę zaobrączkowaliśmy jako pisklę w naszej budce na pobliskiej powierzchni “Olszyna” w maju 2016 roku. Był to najstarszy ptak na tym łapaniu – w maju skończy 5 lat.
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Od kilku dni spoglądamy w niebo, wypatrując pierwszych dymówek Hirundo rustica. Pierwsze jaskółki pojawiały się zwykle w okolicach Rogoźna w pierwszej dekadzie kwietnia. Dziś mamy już 19 dzień tego miesiąca i my łapiąc całe dnie ptaki w Cieślach nie zauważyliśmy dymówek. Rano otrzymałem jednak wiadomość od Bogdana Jerana z załączonymi zdjęciami z soboty 17 kwietnia zrobionymi w Boguniewie (poniżej). To prawdopodobnie pierwsze tegoroczne spotkanie z jaskółką w okolicach Rogoźna. Chwilę po odczytaniu wiadomości zadzwonił Darek Gracz z informacją, że jest w Parkowie i widzi jedną dymówkę. Czyli dwie pierwsze już mamy – czekamy na kolejne.
No i się doczekaliśmy. Zaraz po napisaniu tego newsa i przejściu wiosennej burzy poszliśmy w trzcinowiska w pobliżu ujścia Małej Wełny, żeby rozsunąć sieci. Ku naszej radości przeleciała nad nami jedna dymówka. Chwilę później pojawiły się kolejne dwie. Leciały w kierunku północnym. Ciekawe, czy wieczorem pojawią się na noclegowisku?
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Odłowy na “ścianie” drzewostanu świerkowego i na obrzeżach sadu. Złapało się 38 ptaków z 10 gatunków, w tym 1 retrap. Ponieważ w odłowie przed tygodniem w Cieślach, w zakrzewieniach w dolinie Wełny, sporo było mysikrólików i zniczków, spodziewaliśmy się sporego udziału tych gatunków w świerkowym drzewostanie, który jest ich ulubionym siedliskiem. Próbowaliśmy wabić te ptaki głosem z magnetofonu, ale ta metoda dała tylko jednego zniczka. Zastosowaliśmy ją również, żeby sprawdzić obecność czubatki – reakcja była błyskawiczna. Dominantem były zięby, które łapały się na obrzeżu sadu śliwkowego. Duży wpływ na efekt odłowu miał fakt, że w czasie drugiej nocy sieci pokryła szadź – efekt na poniższym zdjęciu.
Teraz tradycyjnie pełna lista:
| Nazwa polska | Nazwa łacińska | Liczba |
| Zięba | Fringilla coelebs | 15 |
| Rudzik | Erithacus rubecula | 6 |
| Zniczek | Regulus ignicapila | 3 |
| Kos | Turdus merula | 3 |
| Śpiewak | Turdus philomelos | 3 |
| Trznadel | Emberiza citrinella | 2 |
| Bogatka | Parus major | 2 |
| Czarnogłówka | Poecile montanus | 2 |
| Modraszka | Cyanistes caeruleus | 1 |
| Czubatka | Lophophanes cristatus | 1 retrap |
Jedynym retrapem była czubatka, którą zaobrączkowaliśmy tutaj 14.11.2020 r.
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska
Łapanie w zakrzewionej części doliny Wełny. Celem było sprawdzenie czy pojawiły się już wiosenne ptaki tego środowiska. Pełne odłowy trwały od piątkowego popołudnia do niedzielnego popołudnia. Złapało się 180 ptaków z 27 gatunków, w tym 25 retrapów. Pogoda była zdecydowanie wiosenna i niestety dość wietrzna przez większość czasu. Zaliczyliśmy też pierwszą tegoroczną burzę. Na szczęście ograniczyło się do jednego solidnego wyładowania. W porównaniu z odłowem ubiegłorocznym dokonanym tutaj w dniach 27-29 marca (73 ptaki z 16 gatunków, w tym 7 retrapów) widać wyraźnie różnicę ilościową i jakościową. W tym roku mieliśmy zarówno zimowe jak i wiosenne aspekty. Do zimowych zaliczamy przede wszystkim czeczotkę i czyże.
Wiosnę reprezentują: kapturka, pokrzywnica, piecuszek i pierwiosnek.
Były też ptaki, które dawniej uznalibyśmy za wiosenne, ale w ostatnich latach bywają w odłowach zimowych: rudzik, potrzos i zniczek.
Zdecydowanym dominantem były modraszki. Bardzo możliwe, że jest to końcówka przelotu tego gatunku. Może to potwierdzać osobnik z czeską obrączką wyglądającą na świeżo założoną.
Wyraźnie widoczny był przelot drozdów. Złapały w sumie 24 osobniki z czterech gatunków. Poniżej zdjęcia trzech z nich, czwartym był kwiczoł.
A to pełna lista odłowu:
| Nazwa polska | Nazwa łacińska | Liczba |
| Modraszka | Cyanistes caeruleus | 38 + 4 retrapy |
| Bogatka | Parus major | 10 + 8 retrapów |
| Rudzik | Erithacus rubecula | 17 |
| Zięba | Fringilla coelebs | 13 |
| Mysikrólik | Regulus regulus | 13 |
| Kos | Turdus merula | 9 + 3 retrapy |
| Śpiewak | Turdus philomelos | 9 |
| Raniuszek | Aegithalos caudatus | 7 + 1 retrap |
| Czyż | Carduelis spinus | 8 |
| Zniczek | Regulus ignicapilla | 5 |
| Strzyżyk | Troglodytes troglodytes | 4 + 1 retrap |
| Trznadel | Emberiza citrinella | 1 + 3 retrapy |
| Potrzos | Emberiza schoeniclus | 3 + 1 retrap |
| Pierwiosnek | Phylloscopus collybita | 4 |
| Krzyżówka | Anas platyrhynchos | 2 |
| Szczygieł | Cardueli carduelis | 1 + 1 retrap |
| Grubodziób | Coccothraustes coccothraustes | 2 |
| Czarnogłówka | Poecile montanus | 2 retrapy |
| Droździk | Turdus iliacus | 2 |
| Czeczotka | Carduelis flammea | 1 |
| Dzięciołek | Dendrocopos minor | 1 |
| Piecuszek | Phylloscopus trochilus | 1 |
| Sikora uboga | Poecile palustris | 1 retrap |
| Pokrzywnica | Prunella modularis | 1 |
| Gil | Pyrrhula pyrrhula | 1 |
| Kapturka | Sylvia atricapilla | 1 |
| Kwiczoł | Turdus pilaris | 1 |
Jeśli chodzi o retrapy, to większość (poza pięcioma) została zaobrączkowana tutaj lub w innych miejscach doliny Wełny w Cieślach w następujących terminach:
Trzy bogatki zaobrączkowaliśmy jako pisklęta w naszych budkach na pobliskich powierzchniach “Rudka” i “Olszyna” w maju 2018, 2019 i 2020 roku.
Okazało się, że jedyny raniuszek który nosił już obrączkę nie był naszym ptakiem. Został zaobrączkowany 29.08.2020 r. nad Jeziorem Rgielskim koło Wągrowca; odległość 18 km w linii prostej.
Ostatnim specjalnym retrapem była modraszka z czeską obrączką. W tym przypadku musimy trochę poczekać na dane zaobrączkowania. Dziś (8.07.2021 r.) już znamy okoliczności zaobrączkowania ptaka. Zaobrączkowano ją 11.03.2021 r., czyli 17 dni wcześniej, koło miejscowości Primda (Pilzno) w zachodnich Czechach. Miejsce to odległe jest o 457 km od Rogoźna.
Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska