Browsed by
Autor: Jerzy Dąbrowski

LEŚNICZÓWKA “BUCZYNA” – 27.01.2018

LEŚNICZÓWKA “BUCZYNA” – 27.01.2018

Drugie w tym roku łapanie przy karmniku. Łapałem, jak zwykle przy drzewie obwieszonym tubami z tłuszczową karmą i karmnikiem wypełnionym nasionami słonecznika. Złapały się 94 ptaki z 9 gatunków, w tym 66 retrapów.  Dominantem znowu była bogatka – 74% złapanych ptaków.  Przeprowadziłem analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek, to 76% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 24%, to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Jeśli chodzi o płeć odławianych bogatek, to stwierdzono nieznaczną przewagę samców – 52,9%. Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Bogatka Parus major  16 + 54 retrapy
Modraszka Cyanistes caeruleus  5 + 4 retrapy
Dzwoniec Carduelis chloris  6 + 1 retrap
Sikora  uboga Poecile palustris  0 + 3 retrapy
Zięba Fringilla coelebs  1
Czarnogłówka Poecile montanus  0 + 1 retrap
Czubatka Lophophanes cristatus  0 + 1 retrap
Kowalik Sitta europaea  0 + 1 retrap
Mazurek Passer montanus   0 + 1 retrap

Większość odłowionych ptaków – 70,2%, nosiło już nasze obrączki. Wszystkie zostały oznakowane przy tym karmniku; większość tydzień wcześniej. Zważywszy, że na pierwszym tegorocznym łapaniu retrapy stanowiły 10,8% wszystkich złapanych ptaków, jasno widać, że są to ptaki zimujące w najbliższej okolicy i systematycznie odwiedzające karmnik.

Jerzy Dąbrowski 

ZIMOWE KORMORANY

ZIMOWE KORMORANY

O kormoranach zwykle pisałem w czasie listopadowej inwentaryzacji ptaków na jeziorach. Łagodna zima sprawiła, że pozostały u nas nie tylko setki żurawi, tysiące gęsi, kilkanaście czapli siwych i czapli białych, ale również kormorany czarne Phalacrocorax carbo. Pierwszego ptaka zaobserwowałem na brzegu Wełny w Cieślach 22.02.2018. Następnego dnia były już tam 2 ptaki. Gwałtowne ochłodzenie, które spowodowało zamarznięcie wszelkich akwenów ze stojącą wodą przygnało okoliczne kormorany nad rzekę. W dniu 28.02.2018 przy ujściu Małej Wełny w Rogoźnie stało już 12 osobników. Zasadniczo w obserwacjach ornitologicznych ostatni dzień lutego kończy zimę, ale kolejne dni były  również bardzo mroźne, więc zapewne były dla nich zdecydowanie zimowe. Należy przypuszczać, że zbieg dwóch rzek – Wełny i Małej Wełny – obfituje w ryby, ponieważ 2 marca rano doliczyłem się  40 , a 3 marca aż 51 kormoranów. Ptaki żerowały nawet tuż przy moście  na wylocie Małej Wełny z Jeziora Rogozińskiego. Wśród rezydującego zgrupowania są osobniki w różnym wieku. Dorosłe mają już srebrzyste grzywy, a zeszłoroczne młode wciąż wyróżniają się szarobrązowym upierzeniem.

Jerzy Dąbrowski

KOLEJNY OTRUTY BIELIK

KOLEJNY OTRUTY BIELIK

W minioną niedzielę Artur Lange powiadomił mnie, że jedzie do Antoniewa koło Skoków, ponieważ otrzymał od miejscowego leśniczego informację o osłabionym bieliku. Okazało się, że jest to dorosły bielik Haliaeetus albicilla oznakowany ornitologicznymi obrączkami. Ptak był osowiały i nie próbował nawet podlatywać. Zabrano go do Rogoźna, a następnego dnia zawieziono do zakładu Weterynarii Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Niestety do Poznania dojechano już z martwym ptakiem. Prześwietlenie RTG wykluczyło postrzelenie. Zielone odchody wskazują jednoznacznie na zatrucie. Dzięki obrączkom wiemy, że osobnik ten  pochodzi z lęgu w Smogulcu (37 km na północ od miejsca znalezienia), gdzie został zaobrączkowany jako pisklę 25 maja 2012 r. Był więc ptakiem, który właśnie wszedł w dorosłe życie. Najprawdopodobniej zjadł zatrute mięso, które niestety wciąż wykładane jest w celu walki z niepożądanymi drapieżnikami; np. lisami. Trudno tu wskazać winnego, ale niech ten smutny przykład będzie przestrogą dla tych, którzy wciąż używają trucizny do walki z niepożądanymi zwierzętami. Jak widać nie da się przewidzieć, jakie zwierzęta padną ofiarą tej na ślepo działającej broni. Może warto, żeby każdy, kogo los tego bielika zasmucił, rozejrzał się wokół i w swoim środowisku napiętnował tego typu postępowanie.

Tekst: Jerzy Dąbrowski

Zdjęcia: Artur Lange

ŻURAWIE I NIE TYLKO

ŻURAWIE I NIE TYLKO

21.02.2018, Cieśle, Jerzy Dąbrowski

  • bielik Haliaaetus albicilla – 2 imm,
  • kormoran Phalacrocorax carbo – 1 ad.,
  • czapla biała Egretta alba – 3.

23.02.2018, Cieśle, Jerzy Dąbrowski 

  • czapla biała Egretta alba – 2,
  • łyska Fulica atra – 53 (w jednym stadzie),
  • perkozek Tachybaptus ruficollis – 14 (w jednej grupie),
  • żuraw Grus grus – ~450 (zlot na noclegowisko).
ROZLEWISKA WEŁNY

ROZLEWISKA WEŁNY

Tegoroczna łagodna zima spowodowała, że wiele ptaków podjęło próbę przezimowania. Najbardziej widoczne są wielkie stada gęsi przelatujące między poszczególnymi żerowiskami i miejscami, gdzie spędzają noce. Bardzo licznie zimują również żurawie. W dniu 4.02.2018 postanowiłem przyjrzeć się zgrupowaniu ptaków wodnych koczujących na rozlewiskach Wełny pokrywających pastwiska przy zabudowaniach wsi Cieśle.   To, co udało się zaobserwować pasuje raczej do jesieni lub wczesnej wiosny, a nie do pełni zimy. Zestaw gatunków przypomina ten, który zaobserwowałem 28.11.2017 na Jeziorze Prusieckim (patrz art. “Listopadowe jeziora 2017”). A oto lista stwierdzonych ptaków:

– krzyżówka (Anas platyrhynchos) – ~560,
– cyraneczka (Anas crecca) – 2,
– krakwa (Anas strepera) – 2,
– świstun (Anas penelope) – 2,
– rożeniec (Anas acuta) – 4,
– łabędź niemy (Cygnus olor) – 2,
– gęgawa (Anser anser) – 6,
– czapla biała (Egretta alba) – 6,
– czapla siwa (Ardea cinerea) – 1,
– żuraw (Grus grus) – 5,
– łyska(Fulica atra) – 6.

Jerzy Dąbrowski

GĘSI I ŻURAWIE

GĘSI I ŻURAWIE

21.01.2018, Cieśle, Jerzy Dąbrowski i Damian Leligdowicz

Stado mieszane gęsi 3.500-4000, na polu oziminy, w tym:

  • gęś zbożowa Anser fabalis – dominant,
  • gęś białoczelna Anser albifrons – kilkaset (odczyt 1 obroży),
  • gęgawa Anser anser– kilkadziesiąt (odczt 2 obroży),

oraz

  • żuraw Grus grus – 125,
  • czapla biała Egretta alba – 1.

22.01.2018, Cieśle, Jerzy Dąbrowski 

Stado mieszane gęsi 5.000-6.000, na polu kukurydzy,

oraz

  • żuraw Grus grus – 221,
  • czapla biała Egretta alba – 2 (na rozlewisku Wełny).
Leśniczówka “Buczyna” – 20.01.2018

Leśniczówka “Buczyna” – 20.01.2018

Pierwsze w tym roku prawdziwe łapanie przy karmniku. W tej łagodnej tegorocznej zimie trafił się zimowy weekend. Temperatura była wprawdzie około zera, ale pokrywa śnieżna prawdziwie zimowa. Łapaliśmy przy drzewie obwieszonym tubami z tłuszczową karmą i karmnikiem wypełnionym nasionami słonecznika. Złapało się 258 ptaków z 10 gatunków, w tym 28 retrapów.  Dominantem, zgodnie z oczekiwaniami, okazała się bogatka – 81% złapanych ptaków.  Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek, to 65% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego. Pozostałe 35%, to ptaki dorosłe, które w minionym sezonie już wyprowadziły lęgi. Zważywszy, że para bogatek wyprowadza w pierwszym lęgu ok. 10 piskląt, to należało się spodziewać znacznie większego udziału ptaków młodych. Jeśli chodzi o płeć odławianych ptaków, to stwierdzono nieznaczną przewagę samców – 53,6%. Teraz tradycyjnie pełna lista:

Nazwa polska  Nazwa łacińska  Liczba
Bogatka Parus major  189 + 20 retrapów
Modraszka Cyanistes caeruleus  10 + 4 retrapy
Mazurek Passer montanus  12
Dzwoniec Carduelis chloris 10
Sikora  uboga Poecile palustris 4 + 1 retrap
Czarnogłówka Poecile montanus 1 + 1 retrap
Czubatka Lophophanes cristatus 2
Kowalik Sitta europaea 1 + 1 retrap
Kos Turdus merula 1
Dzięcioł średni Dendrocopos medius 1 retrap

Większość retrapów, to oczywiście ptaki zaobrączkowane przy tym karmniku w styczniu lub marcu ubiegłego roku. Trzy ptaki pochodzą z obrączkowania w tym miejscu w styczniu 2016 r. No i dla nas najciekawszy ptak – bogatka zaobrączkowana 25.05.2017 r. jako pisklę w budce nr 41 na powierzchni badawczej “Buczyna”, odległej od karmnika o 4,27 km. To pierwszy z ok. 1,5 tysiąca zaobrączkowanych na tej powierzchni ptaków stwierdzony przy tym karmniku i w ogóle poza powierzchnią.

Na zakończenie pragniemy podziękować gospodarzowi leśniczówki – Waldemarowi Głowskiemu –  za możliwość przeprowadzenia odłowu i bieżącą opiekę nad karmnikiem.

 

Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

NOCLEGOWISKO SROK

NOCLEGOWISKO SROK

30.12.2017, Cieśle – wodociągi, Jerzy Dąbrowski i Bronisława Peplińska

  • sroka Pica pica – 45 opuszczających noclegowisko o godz. 8.00,
  • czapla siwa Ardea cinerea – 15 przelatujących nad łąkami,
  • żuraw Grus grus – 4 + 3 (para z młodym).