Trzecie tej zimy łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Jak widać na załączonym zdjęciu aura wciąż zimowa. Od świtu do 10.00 złapało się zaledwie 15 ptaków z 3 gatunków, w tym 11 retrapów. Z uwagi na brak ptaków przy karmniku, łapanie zostało skrócone.
Przy tak małej liczbie ptaków nie ma oczywiście mowy o jakichkolwiek analizach. Wszystko wskazuje na to, że trafiliśmy na moment przełomowy między zimowaniem i przelotem. Miejmy nadzieję, że lada moment przelot ruszy.
A to pełna lista z odłowu:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
3 + 9 retrapów
Modraszka
Cyanistes caeruleus
1 + 1 retrap
Sikora uboga
Poecile palustris
1 retrap
Większość złapanych ptaków to retrapy zaobrączkowane przy tym karmniku w następujących terminach:
6 II 2021 – 4 w tym: 3 bogatki i 1 sikora uboga,
9 I 2021 – 3 bogatki,
6 III 2020 – 1 modraszka,
29 II 2020 – 1 bogatka,
19 I 2019 – 1 bogatka.
Wśród retrapów znalazł się jeden “obcy-krajowy”. To prezentowana na zdjęciu bogatka zaobrączkowana 18.10.2020 r. w Łomiankach koło Warszawy. Odległość w linii prostej to 263 km. Wygląda na to, że ta bogatka przyleciała na zimowisko do Wielkopolski.
Dalszy ciąg odłowów przy karmniku w Cieślach (koło domu). Łapaliśmy w sieci i pułapki tunelowe, tzw. “wacki”. Złapały się 103 ptaki z 7 gatunków, w tym 15 retrapów. Pogoda wciąż zimowa. Dominantem nadal był jer. Skład gatunkowy dokładnie taki jak poprzednio, tylko dzwońce okazały się liczniejsze od trznadli.
Jer – samica.
Jer – samiec.
Para jerów.
A to pełna lista z odłowu:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Jer
Fringilla montifringilla
55 + 3 retrapy
Dzwoniec
Carduelis chloris
17 + 2 retrapy
Bogatka
Parus major
2 + 6retrapów
Trznadel
Emberiza citrinella
6 + 1 retrap
Modraszka
Cyanistes caeruleus
2 + 3 retrapy
Zięba
Fringilla coelebs
4
Mazurek
Passer montanus
2
Jeśli chodzi o retrapy, to większość pochodziła z poprzednich dni w tym miejscu. Pozostałe zostały oznakowane:
25 XI 2020 – samiec bogatki w 1 kalendarzowym roku życia – miejscowy,
17 XI 2020 – samica bogatki w 1 kalendarzowym roku życia – miejscowa,
26 IX 2020 – samiec trznadla w 1 kalendarzowym roku życia – miejscowy.
Odłowy przy karmniku w Cieślach (koło domu). Nowym elementem (poza sieciami) były odłowy w dwie pułapki tunelowe, tzw. “wacki”, które zwykle wykorzystujemy do łapania siewkowców. Ustawiliśmy je pod standardowym karmnikiem, a pokarmem był owies. W ciągu trzech dni złapało się 70 ptaków z 7 gatunków, w tym 14 retrapów. Pogoda była prawdziwie zimowa, tj. pokrywa śnieżna i kilkustopniowy mróz. Pierwszy raz przy naszym karmniku dominantem okazał się jer. Liczne były również trznadle – to wynik karmienia owsem.
A to pełna lista z odłowu:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Jer
Fringilla montifringilla
25
Trznadel
Emberiza citrinella
15
Bogatka
Parus major
1 + 14 retrapów
Dzwoniec
Carduelis chloris
8
Zięba
Fringilla coelebs
4
Mazurek
Passer montanus
2
Modraszka
Cyanistes caeruleus
1
Jeśli chodzi o retrapy, to były to tylko bogatki w większości zaobrączkowane tutaj bieżącej zimy. Pozostałe zostały oznakowane:
30 V 2020 – pisklę zaobrączkowane w budce lęgowej na naszej powierzchni “OLSZYNA”,
1 XII 2019 – samica w 1 kalendarzowym roku życia na pobliskiej betoniarni,
30 X 2019 – samiec w 1 kalendarzowym roku życia – miejscowy,
31 XII 2018 – samiec w 1 kalendarzowym roku życia – miejscowy.
Drugie tej zimy, po 28-dniowej przerwie, łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Jak widać na załączonym zdjęciu aura wciąż zimowa – temperatura -4,50C. Od świtu do 13.00 złapało się 111 ptaków z 13 gatunków, w tym 46 retrapów.
Podobnie jak przed miesiącem dominowały bogatki – 45,0% wszystkich złapanych ptaków. Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek, to 52,0% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego, a ptaki starsze to 48,8%. Jeśli chodzi o płeć odławianych ptaków, to samców było aż 68,0%, samice stanowiły 32,0%. To proporcje charakterystyczne dla pełni zimy.
W obecnym łapaniu znaczący był udział kolejnych trzech gatunków: modraszki – 18,0%, dzwońca – 15,3% i mazurka 11,7%. Rzadkimi gośćmi przy ty, karmniku były: wróbel i strzyżyk.
Wróbel – samiec.
Zięba – samiec.
Strzyżyk.
A to pełna lista z odłowu:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
19 + 31 retrapów
Modraszka
Cyanistes caeruleus
7+ 13 retrapów
Dzwoniec
Carduelis chloris
17
Mazurek
Passer montanus
13
Czarnogłówka
Poecile montanus
2
Kowalik
Sitta europaea
1 + 1 retrap
Dzięcioł średni
Dendrocopos medius
1 retrap
Sikora uboga
Poecile palustris
1
Zięba
Fringilla coelebs
1
Sójka
Garrulus glandarius
1
Wróbel
Passer domesticus
1
Strzyżyk
Troglodytes troglodytes
1
Kos
Turdus merula
1
Udział retrapów był bardzo duży – 41,4%. Jeszcze większy był wśród odłowionych sikor – 60,3%.Wszystkie zostały zaobrączkowane tutaj w następujących terminach:
9 I 2021 – 33 w tym: 22 bogatki, 10 modraszek i 1 dzięcioł średni,
III 2020 – 2 w tym: 1 bogatka i 1 modraszka,
II 2020 – 2 w tym: 1 bogatka i 1 kowalik,
I 2020 – 1 bogatka,
III 2019 – 4 w tym: 2 bogatki i 2 modraszki,
XII 2018 – 3 bogatki,
I 2018 – 1 bogatka.
Ptaków z 9 I 2021 było w sumie 41, ponieważ 8 starszych retrapów (6 bogatek i 2 modraszki) stwierdziliśmy na obydwu odłowach.
Dwudniowy odłów ptaków żerujących na otwartych polach między Rogoźnem i Owczegłowami. Jedno pole to ściernisko po kukurydzy a drugie to coś w rodzaju ugoru lub porzuconej uprawy łubinu. Jak widać pola pokryte sporą warstwą śniegu. To były chyba dwa najzimniejsze dni stycznia. Drugi (niedzielny) odłów zaczynaliśmy przy temperaturze -14,5oC, a kończyliśmy przy -13,5oC. Sieci ustawiliśmy Wzdłuż rowu melioracyjnego przecinającego pola, porośniętego drzewami i krzewami.
Od czasu do czasu ptaki zrywały się z pól i przelatywały na ten zadrzewiony pas. Złapało się 305 ptaków z 4 gatunków, w tym 1 retrap. Dominantem były zięby Fringilla coelebs – 63,6%. Struktura wiekowa odłowionych zięb wyglądała następująco: ptaki w drugim kalendarzowym roku życia czyli z lęgów 2020 roku – 81,4%; ptaki starsze – 18,6%. Jeśli chodzi o płeć odłowionych osobników, to samce stanowiły 84,5% a samice tylko 15,5%. Reasumując wśród odłowionych zięb dominowały młodociane samce – 68,0%. Drugi pod względem liczebności gatunek, to jer Fringilla montifringilla. Jery pojawiają się u nas tylko w okresie przelotów i zimą. W czasie opisywanego łapania stanowiły 23,6%. Przeanalizowaliśmy je podobnie jak zięby ze względu na wiek i płeć. Struktura wiekowa: ptaki w drugim kalendarzowym roku życia – 91,7%, ptaki starsze – 8,3%. Jak widać udział młodocianych osobników jeszcze większy niż u zięby. Zdecydowanie inaczej wyglądała struktura płciowa: samce – 51,4%, samice 48,6%; czyli prawie równy udział obu płci, z lekka tylko przewagą samców. Trzecim licznym gatunkiem były mazurki Passer montanus – 12,1% odłowu. Co ciekawe, w żerujących stadach nie było żadnych łuszczaków, czyli ptaków z rodzaju Carduelis.
Para jerów.
Samiec zięby.
Mazurek.
Srokosz.
Przemieszczające się po polach stada “drobiazgu” przyciągnęły natomiast ptaki drapieżne. Zaobserwowaliśmy: myszołowa, drzemlika, błotniaka zbożowego i srokosze. Te ostatnie okazały się czwartym gatunkiem w naszych sieciach. Widoczna na zdjęciach rana na moim kciuku to właśnie robota jednego z nich.
Kilka zięb miało na nogach “kurzajkowate” narośla. Takie osobniki spotykamy prawie zawsze, gdy łapiemy nieco więcej przedstawicieli tego gatunku.
Pełna lista odłowu wygląda następująco:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Zięba
Fringilla coelebs
194
Jer
Fringilla montifringilla
72
Mazurek
Passer montanus
36 + 1 retrap
Srokosz
Lanius excubitor
2
Tylko jeden mazurek nosił wcześnie założoną przez nas obrączkę. Zaobrączkowaliśmy go 18.11.2020 r. w Cieślach, czyli 2 km na północ od miejsca ponownego stwierdzenia.
Pierwsze tej zimy łapanie przy karmniku w Łoskoniu. Jak widać na załączonym zdjęciu aura zimowa. Od świtu do 13.00 złapało się 97 ptaków z 7 gatunków, w tym 27 retrapów.
Jak zwykle o tej porze roku dominowały bogatki – 66,0% wszystkich złapanych ptaków. Przeprowadziliśmy analizę płci i wieku odłowionych bogatek. Jeśli chodzi o wiek, to 56,3% stanowiły ptaki młode, tzn. z ostatniego sezonu lęgowego, a ptaki starsze to 43,7%. Jeśli chodzi o płeć odławianych ptaków, to samców było aż 70,3%, samice stanowiły 26,6%. W dwóch przypadkach z uwagi na cechy pośrednie zrezygnowaliśmy z określenia płci.
Typowy samiec.
???
???
Typowa samica.
Znaczna przewaga samców i duży udział osobników starszych niż z ostatniego sezonu lęgowego, to sytuacja typowa dla środka zimy. Nietypowe dla styczniowych odłowów przy tym karmniku były trzy złapane rudziki.
Bogatka
Modraszka
Rudzik
Dzwoniec z 15.02.2020 r.
A to pełna lista z odłowu:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
47 + 17 retrapów
Modraszka
Cyanistes caeruleus
17+ 7 retrapów
Rudzik
Erithacus rubecula
3
Dzwoniec
Carduelis chloris
1 + 1 retrap
Sikora uboga
Poecile palustris
2 retrapy
Dzięcioł średni
Dendrocopos medius
1
Mazurek
Passer montanus
1
Udział retrapów był duży – 27,8%. Wszystkie zostały zaobrączkowane tutaj w następujących terminach:
III 2020 – 6 w tym: 2 bogatki, 3 modraszki i 1 sikora uboga
II 2020 – 5 w tym: 2 bogatki, 1 modraszka, 1 sikora uboga i 1 dzwoniec,
Pierwszy zimowy odłów w trzcinowiskach porastających łąki i starorzecza w pobliżu ujścia Małej Wełny do Wełny. Sieci ustawiliśmy w trzcinowiskach i na ich obrzeżach porośniętych szpalerami krzewiastych i drzewiastych wierzb. Odłowy prowadziliśmy przez dwa całe dni i jeden ranek. Złapały się 32 ptaki z 9 gatunków, w tym 13 retrapów. Ptaków było bardzo mało. Dominantem były modraszki. Były też zimujące pokrzywnice i potrzos. W łanach trzcin odzywały się wąsatki ale złapały się tylko cztery.
Pełna lista odłowu wygląda następująco:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Modraszka
Cyanistes caeruleus
8 + 7 retrapów
Wąsatka
Panurus biarmicus
2 + 2 retrapy
Bogatka
Parus major
1 + 2 retrapy
Makolągwa
Carduelis cannabina
1 + 1 retrap
Czeczotka
Carduelis flammea
2
Trznadel
Emberiza citrinella
2
Pokrzywnica
Prunella modularis
1
Potrzos
Emberiza schoeniclus
1
Czarnogłówka
Poecile montanus
1 retrap
Większość retrapów, to ptaki zaobrączkowane w Cieślach w tym roku. Starsze ptaki to:
modraszka zaobrączkowana tutaj 1.11.2018 r.,
dwie modraszki zaobrączkowane tutaj 27.08.2018 r. (dla jednej z nich to już 10 stwierdzenie w tym miejscu),
Odłowy przy karmniku ustawionym przy krzewach rosnących na koronie kanału melioracyjnego oraz na granicy kanału i ścierniska po kukurydzy. Złapało się 121 ptaków z 11 gatunków, w tym 30 retrapów. Dominantem była oczywiście bogatka ale sporo było też mazurków i modraszek. Najciekawszymi ptakami były czeczotki.
Kładka nad kanałem – 7m.
Czeczotka – samiec.
Pełna lista odłowu wygląda następująco:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
31 + 19 retrapów
Modraszka
Cyanistes caeruleus
11 + 8 retrapów
Mazurek
Passer montanus
17 + 1 retrap
Trznadel
Emberiza citrinella
10
Dzwoniec
Carduelis chloris
7
Zięba
Fringilla coelebs
7
Jer
Fringilla montifringilla
5
Czeczotka
Carduelis flammea
2
Zimorodek
Alcedo atthis
1 retrap
Dzierlatka
Galerida cristata
1 retrap
Czarnogłówka
Poecile montanus
1 retrap
Śpiewak
Turdus philomelos
1
Większość retrapów, to ptaki zaobrączkowane w Cieślach w październiku i listopadzie bieżącego roku. Starsze ptaki to:
bogatka zaobrączkowana tutaj 13.10.2018 r.
bogatka zaobrączkowana jako pisklę 19.05.2018 r. w lesie “Olszyna”,
dzierlatka zaobrączkowana tutaj 13.09.2019 r.
Dziś, tj. 4.12.2023 r. nadeszła informacja powrotna o jednej z bogatek zaobrączkowanych tutaj 22.11.2020 r. jako pierwszoroczny samiec. Ptak został złapany w Siekierkach na Mierzei Wiślanej czasie prac Akcji Bałtyckiej w dniu 30.10.2021 r. Wygląda na to, że jest to osobnik pochodzący gdzieś z krajów bałtyckich i wędrujący na zimę na południowy zachód. Odległość między Cieślami i Siekierkami to 237 km, a dystans czasowy 342 dni.
Jednodniowy odłów ptaków w uprawie słonecznika. Wygląda na to, że uprawa została “spisana na straty”, ponieważ słoneczniki już sczerniały i zaczynają gnić, wzdłuż uprawy o szerokości ok. 15 metrów są koleiny ciągnika. Z jednej strony przylega uprawa facelii a z drugiej przeorane ściernisko po kukurydzy. Koszyczki słoneczników, choć niezbyt dorodne, wypełnione są nasionami. Zastanawialiśmy się, jakie ptaki żerują na tym polu, bo bardzo liczne ślady znajdowały się na ziemi. Złapało się 77 ptaków z 2 gatunków, w tym 1 retrap. Ku naszemu zdziwieniu nie złapał się ani jeden dzwoniec, który jak wykazują obserwacje przy karmniku, jest ptakiem wyjątkowo chętnie zjadającym nasiona słonecznika. Na tym polu żerowały tylko bogatki i modraszki. Dominowały bogatki – ~82% wszystkich złapanych ptaków. Przeanalizowaliśmy odłowione bogatki pod względem wieku i płci. Większość, ~95% okazała się ptakami młodymi, z tegorocznego sezonu lęgowego. Jeśli chodzi o płeć, to stwierdziliśmy nieznaczną przewagę sami – ~54%. Podobne wyglądało to w przypadku modraszki, ale było ich zbyt mało, żeby przeprowadzać analizę statystyczną.
Ślady żerowania
Jedyny retrap.
Teraz tradycyjnie pełna lista:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
62 + 1 retrap
Modraszka
Cyanistes caeruleus
14
Mimo, że nigdy w tym miejscu nie łapaliśmy, trafiła się jedna bogatka z naszą obrączką, którą otrzymała 18.06 br, jako pisklę w budce nr 5 na naszej powierzchni “Owczegłowy”. Odległość w linii prostej 2,84 km.
W czasie pisania tego artykułu wiedzieliśmy już, że jedna z modraszek oznakowanych w czasie tego odłowu złapała się cztery dni później przy karmniku w Cieślach. Miejsca te dzieli odległość 3,35 km.
Odłowy na “ścianie” drzewostanu świerkowego. Złapało się 21 ptaki z 8 gatunków, w tym 2 retrapy. Chcieliśmy sprawdzić jakie ptaki koczują w takiej monokulturze. Spodziewaliśmy się, że dominantem będzie mysikrólik; no i był, ale wysoko w świerkach a złapał się tylko jeden.
Najwięcej załapało się bogatek, a wśród nich była jedna o rekordowo krótkim skrzydle – 68,0 mm. Poprzedni rekord padł 14.03.2020 r. w leśniczówce “Buczyna” w Łoskoniu – 69,0 mm. Są to wymiary właściwe dla modraszki, u której największa stwierdzona przez nas długość skrzydła to 71,0 mm. Dwie sikory (sosnówka i czubatka) miały narośle u nasady dzioba. Szczególnie duża była u sosnówki.
Bogatka rekordzistka
Sosnówka z naroslą
Teraz tradycyjnie pełna lista:
Nazwa polska
Nazwa łacińska
Liczba
Bogatka
Parus major
7 + 1 retrap
Rudzik
Erithacus rubecula
4
Strzyżyk
Troglodytes troglodytes
3
Czubatka
Lophophanes cristatus
2
Sosnówka
Periparus ater
1
Mysikrólik
Regulus regulus
1
Kos
Turdus merula
1
Sójka
Garrulus glandarius
1 retrap
Obydwa retrapy, to ptaki złapane w odległości ok. 100 m. Bogatkę zaobrączkowaliśmy przy karmniku 23.02.2020 r., a sójkę 30.03.2019 r.